Artikelen

geweldloze communicatie
Geweldloos communiceren, een nieuwe trend voor softies?
Geweldloos communiceren, een nieuwe trend voor softies? 1024 1024 KennisConnect

Wij denken van niet! Geweldloos communiceren, oftewel verbindend communiceren, kan grote impact hebben op het verloop van een gesprek. En daar kunnen we in de apotheek dagelijks ons voordeel mee doen.

Er verandert veel in het dagelijkse werk in de apotheek. De werkzaamheden verschuiven steeds meer van back-office naar front-office. Waar je voorheen vooral procesmatig bezig was, laat je jezelf nu steeds meer op de werkvloer zien. Je voert opnamegesprekken in het ziekenhuis of spreekt met patiënten aan de balie en in de spreekkamer. Patiënten worden mondiger, de gesprekken uitdagender. Je werkt steeds vaker buiten je comfortzone. De nieuwe omstandigheden hebben hun weerslag op alle apothekers en assistenten in het team, waardoor ook de onderlinge dynamiek veranderd. En dat vraagt eveneens extra aandacht.

‘Communicatie en het creëren van de nodige verbinding echt een vak apart’

Het belang van communicatie wordt alleen maar groter in de apotheek. Onderlinge communicatie, communicatie met de patiënt, met andere zorgverleners, verzekeraars, leveranciers… Eigenlijk doen we de hele dag niets anders. En hoewel er in onze opleidingen van oudsher heel weinig aandacht aan wordt besteed, is communicatie en het creëren van de nodige verbinding echt een vak apart.

‘Ik irriteer me aan je werkhouding’

We herinneren het ons nog goed uit de tijd dat we zelf als apotheker werkten. Zo was er eens een teamlid dat niet alle werkzaamheden wilde uitvoeren, waardoor er extra druk bij de collega’s lag en onderling ontevredenheid ontstond. Ook bij mij, als apotheker, zorgde het voor irritatie. Ik liet het even sudderen, maar natuurlijk ging het probleem niet vanzelf weg. Dus ik stapte, met mijn oordeel onder m’n arm, op haar af. Inmiddels aardig geagiteerd, hoor ik mezelf zeggen: ‘Ik irriteer me aan je werkhouding. Je mag best wat meer rekening houden met je collega’s.’  Dat was niet zo handig, weet ik nu. Maar het heeft me jaren ervaring én investeren in mijn persoonlijke ontwikkeling en communicatie skills gekost om er echt bedreven in te worden.

Nu zou ik zeggen dat me opvalt dat het teamlid niet alle werkzaamheden uitvoert en vragen naar de reden. En ik zou uitspreken wat dat met mij doet en wat de impact is voor de samenwerking. Zodat we vandaaruit naar een oplossing kunnen kijken. Een geweldloze manier van communiceren kan ervoor zorgen dat gesprekken, samenwerkingen en processen aanzienlijk beter gaan lopen. En daar hebben we allemaal baat bij. En hoewel empathie een centrale rol heeft in deze vorm van communicatie, is het zeker niet alleen voor softies.

Geweldloze communicatie, wat is het dan wél?

Geweldloze communicatie is een open en nieuwsgierige manier van communiceren waarbij empathie wordt gezien als sleutel om in verbinding met jezelf en elkaar te komen. Door op respectvolle wijze en zonder oordeel met je eigen gevoel en behoeftes én die van de ander om te gaan, ontstaat begrip, verbinding en groeit het vertrouwen. En welk team wil dat nou niet?

Er zijn nog tal van andere voordelen van verbindend communiceren. Doordat er minder wordt geoordeeld, wordt het minder persoonlijk en kun je de échte boodschap beter horen. Doordat een veilige omgeving ontstaat, durft iedereen zich uit te spreken, waardoor er minder onder de oppervlakte speelt en dingen niet onnodig groot worden. Het loont écht enorm als je in de apotheek investeert in geweldloze communicatie.

Daarom vier tips die je vanaf morgen in de praktijk kunt brengen.

  • Communiceer zonder oordeel, vanuit de feiten. Benoem dus wat je feitelijk ziet gebeuren, zonder daar je mening aan te koppelen. Bijvoorbeeld: Het valt me op dat dit de derde keer deze week is dat je te laat bent.
  • Vraag naar de perceptie van de ander en de oorzaak. Wellicht is er een goede reden, waar je geen weet van hebt. Reageer vanuit empathie.
  • Benoem ook wat het met jou doet. Bijvoorbeeld: Ik merk dat ik vervelend vind dat je te laat komt. Ik moet je werkzaamheden overnemen en dat is frustrerend in deze drukke tijden.
  • Geef je behoefte aan en koppel daaraan een concreet verzoek. Bijvoorbeeld: Het is voor mij belangrijk dat we allemaal op tijd beginnen en onze eigen taken doen. Zou je ook op tijd willen komen en het, als het een keertje echt niet lukt, op tijd willen laten weten?

Kleine aanpassingen, een heel groot verschil. Je best doen en stap voor stap verbeteren is een heel mooi begin. En als je zelf je communicatie verbetert, ben je meteen een mooi voorbeeld voor de rest van het team. Win-win!

Wil je meer weten over geweldloze communicatie? Lees dan het boek Geweldloze Communicatie van Marshall Rosenberg.

Meer weten over ons aanbod aan teamtrainingen? Kijk dan eens hier!

 

zorgen voor je team; noodzaak of bijzaak
Zorgen voor je team; noodzaak of bijzaak?
Zorgen voor je team; noodzaak of bijzaak? 800 801 KennisConnect

Als apothekers zijn we opgeleid om binnen strakke kaders de processen in de apotheek te runnen. Een belangrijk deel van de dagelijkse werkzaamheden bestaat uit het managen van risico’s. We hebben geleerd ons werk wetenschappelijk en procesmatig te benaderen. En hoewel die benadering heel belangrijk is, blijft een ander groot aspect van de dagelijkse praktijk in onze opleiding onderbelicht. De menselijke kant. En laten zich nou juist op dat gebied vaak uitdagingen voordoen in de apotheek.

‘We zien een duidelijke rode draad’

In de uitdagingen die we tegenkomen tijdens onze teamtrainingen is een duidelijke rode draad te zien. Werkzaamheden die voor stress en andere uitdagingen op de werkvloer zorgen, zijn vaak van menselijke en emotionele aard. En dat begint al tijdens de specialisatiefase van apothekers tot openbaar apotheker specialist.

Het overkomt ons allemaal

In gesprek gaan met boze patiënten aan de balie, een assistent aanspreken op onwenselijk gedrag, grenzen aangeven bij je werkgever, sturing geven aan het team, langdurige spanning tussen apothekers, een team wat net niet lekker draait…Als apotheker krijgen we er vroeg of laat allemaal mee te maken. En daar zijn we vaak niet goed genoeg op voorbereid. Want naast het feit dat we er nauwelijks in zijn getraind, zijn we vaak ook zelf onderdeel van het team of de uitdaging. Je zit er middenin en dan is het lastig om objectief naar de situatie te kijken.

Chaos in een team dat ooit zo succesvol was

Bij KennisConnect worden we regelmatig benaderd door apothekers waarvan het team niet optimaal samenwerkt. Hoewel het jarenlang als geoliede machine heeft gedraaid, doen zich nu uitdagingen voor. De apotheker heeft er alles aan gedaan om het op te lossen. Maar helaas, niets werkt. Wat is er gebeurd waardoor er chaos heerst in een team dat ooit zo succesvol was? Dat kan met heel veel dingen te maken hebben. Dingen die je als apotheker vaak niet zomaar ziet of boven tafel krijgt. Een impactvolle fout die ooit gemaakt is door het team, verandering van rollen binnen het team, een scheiding, ziekte of afscheid… Pas als je boven tafel krijgt waar het probleem écht zit, verdwijnt de blokkade en kan het team weer op volle kracht aan het werk.

Wees er op tijd bij

Merk je dat er sprake is van stress of spanning in het team? Loopt het niet meer zo soepel als voorheen? Dan is ons advies: Ga er direct mee aan de slag. Hoe langer je het laat voortslepen, hoe groter het probleem wordt. En dan ontstaat een negatieve sfeer. Een tweede advies: schakel hulp in. We willen niet preken voor eigen parochie, maar doen het in dit geval toch. Want feit is dat het ontzettend moeilijk is interventies uit te voeren in een team waar je zelf deel van uitmaakt. Je bent, of je nu wilt of niet, onderdeel van de uitdaging. En dat maakt dat je niet objectief naar de situatie kunt kijken, hoe goed je intentie ook is.

Een sterk team is op de toekomst voorbereid

Zorg dus niet alleen voor de processen in de apotheek, maar ook voor een sterk team waarin veiligheid en vertrouwen de basis zijn.  Dat is geen bijzaak, maar noodzaak. En doe dat altijd. Juist ook als er nog géén grote problemen zijn. Je hebt altijd te maken met pieken en dalen als je in een groep samenwerkt. De veranderingen in de apotheek gaan bovendien razendsnel. Er wijzigt veel en dat heeft impact op ieders baan en verantwoordelijkheden. Door periodiek een APK voor je team te plannen, werk je met elkaar aan de samenwerking en het vertrouwen. En neem je stress en negativiteit weg, voordat het echt een probleem kan worden.

Zorgen voor je team, we kunnen het echt iedere apotheker aanraden!

Nieuwsgierig naar wat wij kunnen bieden? Kijk dan eens hier!

persoonlijke ontwikkeling
Persoonlijke ontwikkeling, wat moet je ermee…
Persoonlijke ontwikkeling, wat moet je ermee… 1024 1024 KennisConnect

Persoonlijke ontwikkeling. Tegenwoordig worden we regelmatig met deze term om de oren geslagen. En niet alleen op persoonlijk gebied, ook steeds vaker zakelijk. Maar wat is het nou precies? En waarom is persoonlijke ontwikkeling ook zakelijk belangrijk. Kortom: wat moet je ermee?

‘de sky is de limit’

Laten we met dat laatste beginnen. Je moet natuurlijk helemaal niets. Sterker nog, als je persoonlijke ontwikkeling als moetje ziet, dan kun je het wel achterwege laten. Aan de slag gaan met je persoonlijke ontwikkeling, heeft alleen zin als je gemotiveerd bent en je oprecht openstelt om te leren. Maar áls je dat dan doet, dan is de sky de limit.

Persoonlijke ontwikkeling is een proces

Terug naar de eerste vraag. Wat is persoonlijke ontwikkeling nou precies? Een rondje Google-en op de definitie van persoonlijke ontwikkeling levert van alles op, maar geen eenduidige beschrijving. Daarom geven we je onze visie. Bij KennisConnect zien we persoonlijke ontwikkeling als een proces waarin je jezelf beter leert kennen. Waardoor je nieuwe inzichten opdoet en belemmerende overtuigingen en patronen kunt loslaten. Zodat je persoonlijke kwaliteiten en talenten tot hun recht kunnen komen.

Overtuigingen, patronen…waar gáát dit over?

In je leven doe je allerlei overtuigingen op. De meeste al in je kindertijd. Op basis van je overtuigingen ontwikkel je, vaak onbewust, bepaald gedrag: je patronen. Stel, je hebt als klein kind meegemaakt dat afspraken regelmatig niet werden nagekomen. Daardoor heb je de onbewuste overtuiging opgedaan dat mensen niet te vertrouwen zijn. Dan kan het zo zijn dat je je steeds afvraagt of woorden en daden van je geliefden wel met elkaar in overeenstemming zijn, je achterdochtig bent als je een afspraak maakt met vrienden en je het werk van collega’s graag even zelf controleert. En dat heeft dan, onbewust, weer z’n impact op alle mensen waarmee je omgaat. Patronen spelen een grote rol in je dagelijks leven. Of je nu wilt of niet. Tenminste, totdat je je er bewust van wordt. Vanaf dat moment kun je ze ontstijgen. En dat is meteen waarom we geloven dat het ook zakelijk zo belangrijk is om aandacht te hebben voor je persoonlijke ontwikkeling. Alleen als je je in jezelf verdiept, begrijp je wat je beweegt en waarom je reageert zoals je reageert en kun je daarin bewuste veranderingen doorvoeren.

Persoonlijke ontwikkeling en leiderschap

Jezelf echt goed kennen is dus belangrijk als je een goede leider wilt zijn. Inzichten opdoen over wie jij bent, werken aan beperkende patronen en het doorontwikkelen van je kwaliteiten en talenten, helpt je om bewuste keuzes te maken en stevig in het leven te staan. En dan kun je je zonder te veel ballast verbinden met je team en hen onbevooroordeeld de ruimte geven die ze nodig hebben om zichzelf te laten zien, uit te spreken wat er leeft en hun werk zo goed mogelijk te doen. En daar plukken jullie allemaal de vruchten van.

Te weinig persoonlijke ontwikkeling in de apotheek?

In de apotheek zijn we van oudsher enorm gespitst op het optimaliseren van de processen. Want, zo wordt het geleerd tijdens de opleiding. Het gaat om het managen van risico’s en het naleven van de richtlijnen. Maar we werken er met mensen van vlees en bloed. Allemaal met hun eigen overtuigingen en patronen en bijbehorend gedrag en emoties. Daarmee omgaan, vraagt iets heel anders van een leider dan het managen van de processen. En dat word je helaas niet geleerd tijdens je opleiding. Maar laten we niet alleen de opleiding de schuld geven. Met persoonlijke ontwikkeling kun je natuurlijk ook zelf aan de slag.

De beerput die persoonlijke ontwikkeling heet

Toch hebben we gemerkt dat dat nog niet zo vaak gebeurt in onze branche. Want op persoonlijke ontwikkeling rust vaak nog een taboe. We zien het als iets voor de ‘zwakkeren’ onder ons. Of we zijn bang dat de persoonlijke beerput opengaat als we onszelf écht van alle kanten bekijken. En misschien is dat ook zo. Mísschien is er nog flink wat werk aan de winkel. Zoek dan de juiste hulp en begeleiding. Maar veeg het niet onder het tapijt. Want vroeg of laat steekt het de kop op. Als het niet allang aan de gang is, zonder dat jij het zelf doorhebt. En dan heeft het niet alleen impact op jezelf maar ook op je interactie met de mensen om je heen.

Bij KennisConnect geloven we dan ook dat persoonlijke ontwikkeling essentieel is als je een goede leider wilt zijn. Want je kunt pas echt goed voor je team zorgen, als je jezelf goed begrijpt en er niets meer in de weg zit. En door als leider bezig te zijn met je persoonlijke ontwikkeling geef je bovendien het goede voorbeeld aan je team. En we weten allemaal: goed voorbeeld doet goed volgen. En zó krijg je het balletje aan het rollen.

Meer weten over de persoonlijke ontwikkelingstrajecten van KennisConnect? Kijk dan eens hier!

hoera we gaan veranderen
Hoera, we gaan veranderen! Of, nou ja….
Hoera, we gaan veranderen! Of, nou ja…. 802 788 KennisConnect

Verandering biedt kansen. Dat geloven we als plannenmakers. We zien de mogelijkheden en gaan vol goede moed aan de slag. En toch is verandering niet makkelijk. Dit komt doordat bij verandering altijd weerstand komt kijken. Bij de één meer dan bij de ander. Maar bijna niemand is er helemaal vrij van. Wat betekent dit voor mij? Straks wordt alles anders, is mijn werk dan nog wel leuk? Heb ik nog wel de vrijheid die ik nu heb? Van een baan die je van binnen en buiten kent, stap je in een nieuwe, nog onbekende situatie. Als je niet inhoudelijk bij de verandering betrokken bent, zorgt dat voor onzekerheid, spanning en weerstand.

Het werk van de apotheker en z’n team verandert

In de apothekersbranche zijn veel veranderingen gaande. Zo verschuiven de werkzaamheden van back-office naar front-office activiteiten, bijvoorbeeld als het gaat om medicatieverificatie. In de openbare apotheek vragen de patiënten aan de balie meer aandacht door het preferentiebeleid en drukken de zorgverzekeraars een flinke stempel op ons vak. Er worden andere dingen verwacht dan je in eerste instantie deed. Soms begrijp je het doel, soms ook niet. Maar dat er veranderingen moeten plaatsvinden als we een bestaansrecht willen houden, daar zijn de meeste apothekers het over eens. En toch merk je dat je last krijgt van weerstand, een onzeker gevoel of wat frisse tegenzin om met de veranderingen aan de slag te gaan. En dan is er ook nog een team dat je mee moet nemen en begeleiden in deze verandering…

‘Evolutionair gezien zijn we ingericht op aanpassen en veranderen’

De Londense psychotherapeut Julia Samuel is gespecialiseerd in rouw en verlies in de breedste zin van het woord. Over omgaan met verandering zegt Samuel: ‘Evolutionair zijn we wel ingericht op aanpassen en veranderen, maar we vinden het tegelijkertijd vervelend om geen controle te hebben over onze situatie. En dan houden we ook nog eens van comfort én gaan we, omdat we in de oertijd altijd alert moesten zijn op gevaar, makkelijk van het slechtste uit. Daarom denken we al snel dat veranderingen niet veel goeds kunnen brengen. Maar het leven ís veranderen, we kunnen er niet aan ontkomen. Hoe beter je ermee omgaat, hoe gelukkiger en succesvoller je in het leven zult staan.’

Maar hoe doe je dat dan, zo goed mogelijk met een verandering omgaan?

Volgens Samuel is een goede relatie met jezelf onontbeerlijk voor succesvol veranderen. Zorg dat je jezelf goed kent en dat je weet waar je behoefte aan hebt in tijden van onzekerheid. Ook zelfcompassie is daarbij belangrijk. Behandel jezelf zoals je een vriend zou behandelen, met aandacht en geduld. En maak ruimte voor dat waar je behoefte aan hebt. Weet je van jezelf dat je sneller boos reageert als je minder controle hebt over een situatie? Wees je daarvan bewust en neem een time out voordat het kan escaleren.

Een team in transitie

Als je leiding geeft aan een team in transitie, is het belangrijk om je te realiseren, dat je al 10 stappen verder bent dan je teamleden. Bovendien is het team regelmatig niet of veel minder inhoudelijk betrokken bij de verandering. Er worden keuzes voor hen gemaakt. Hun baan verandert ongevraagd en dat kan een onveilig gevoel geven. Investeren in het creëren van een veilige werkomgeving is dan heel belangrijk.

Besteed tijd aan de verbinding en het vertrouwen binnen het team, zodat iedereen zich open en eerlijk uit durft te spreken. Je kunt het team hierbij helpen door veel open vragen te stellen. Wat roept deze verandering op bij je collega’s? En wat hebben ze nodig om in de verandering mee te kunnen gaan?  Niet alleen geef je de ruimte aan het team om hun gevoel te delen en zelf ook vragen te stellen, ook krijg je als leidinggevende een goed beeld van wat er speelt binnen het team. Daar kun je in het verdere proces op inspelen.

Kom in de stretch zone…

Regelmatig begeleiden we bij KennisConnect apothekers en andere zorgprofessionals die in transitie zijn. In de teamtraining Verandering biedt kansen leggen we uit hoe verandering werkt en dat iedereen daarin vaste fases doorloopt. Kennis van verandering zorgt al voor een stukje rust. Men realiseert zich: dit gevoel is misschien niet fijn, maar iedereen heeft het én het gaat ook weer voorbij. Daarnaast gaan we aan de slag met de comfort, stretch en stress zones. In je stretch-zone bevinden we ons als we iets nog niet eerder gedaan hebben. We merken dat we het spannend vinden en dat we er nog niet zo goed in zijn. We worden uitgedaagd. In deze zone leren we het meest. Hoe meer teamleden zich open kunnen stellen voor de stretch zone, hoe kansrijker de verandering.

Kun jij ook hulp gebruiken bij het doorvoeren van veranderingen in jouw (zorg)organisatie? We komen graag met je in contact. Meer informatie: over de training vind je hier!

bloedverdunners dubbel risico
Bloedverdunners: de apotheek kan het verschil maken!
Bloedverdunners: de apotheek kan het verschil maken! 801 801 KennisConnect

In Nederland gebruiken meer dan 1 miljoen mensen enige vorm van bloedverdunners. Het is daarmee één van de meest gebruikte geneesmiddelen in ons land. Bloedverdunners, of eigenlijk antistollingsmedicijnen / anticoagulantia, zijn middelen die de stolling van het bloed verminderen of vertragen. Zo herstellen ze als het ware de balans. Het bloed mag niet teveel stollen, maar ook zeker niet te weinig, want dan kunnen ongewenste bloedingen ontstaan. Het gebruik van bloedverdunners is dan ook niet zonder risico. 

‘Per abuis stopte het gebruik automatisch na 30 dagen. Niemand merkte het op.’

Helaas gaat het regelmatig mis. Iedere zorgprofessional kan hiervan voorbeelden noemen. Denk aan het niet bekend zijn van de stopdatum als het gaat om duaal therapie, onduidelijkheid in geval van verschillende voorschrijvers, het niet therapietrouw zijn van de patiënt of een verkeerde dosering vanwege de nierfunctie.

Een infarct ligt op de loer

Eén voorbeeld is ons altijd bijgebleven. Een assistente deelde dat in de apotheek een recept met daarop een bloedverdunner binnenkwam. De patiënt gebruikte de bloedverdunner in een baxterrol, een geneesmiddel distributiesysteem. Per abuis is de bloedverdunner als tijdelijk in de rol gekomen, waardoor het gebruik automatisch stopte na 30 dagen. Niemand merkte het op. Totdat het veel later tijdens een review aan het licht kwam. De patiënt had toen al opnieuw een infarct gehad… Aan het gebruik van bloedverdunners kleeft eigenlijk een dubbel risico. Niet alleen brengen de geneesmiddelen zelf grote risico´s met zich mee. Ook zijn de patiënten die de bloedverdunners gebruiken vaak zeer kwetsbaar.

De toegevoegde waarde van het apotheekteam

Het apotheekteam kan een grote rol spelen als het gaat om het beheersen van de risico’s en vergroten van de patiëntveiligheid. Maar is dat nu al het geval? Vragen jij en je collega’s genoeg door om bijwerkingen en medicatie-gerelateerde problemen in beeld te krijgen? Weet je wat de afspraken zijn in je regio als het gaat om antistollingsmedicatie? Wat is wiens verantwoordelijkheid? Welke zorgverleners zijn er eigenlijk allemaal bij betrokken? Hoe is de samenwerking bij jou in de apotheek met de huisarts en specialist? Hoe gaat jouw team om met stopdata? Vaak is er in de praktijk nog veel ruimte voor verbetering. En die verbetering begint bij bewustwording. Enerzijds inhoudelijk, over de feitelijke risico’s. En anderzijds bewustwording over de essentiële rol die je als apotheker of apothekersassistent(e) kunt spelen bij het vergroten van de patiëntveiligheid.

Zet je deur wagenwijd open

Twee zaken vinden we bij KennisConnect extra belangrijk als het gaat om het spelen van die essentiële rol bij het uitgeven van bloedverdunners. Allereerst: Zorg dat je zichtbaar bent. Je meerwaarde zit in het verlenen van zorg. In het aansluiten bij de behoefte van de patiënt. Alleen als je zichtbaar bent, je de deur wagenwijd openzet, weet de patiënt dat ‘ie bij jou terecht kan. En belangrijker nog: in goede handen is. En in het verlengde daarvan, als je de patiënt centraal wilt stellen om bij zijn / haar behoefte aan te sluiten, vul dan niets in. Want door, met de beste bedoelingen, te denken voor de patiënt en in te vullen hoe iets zit, kunnen de grootste misverstanden ontstaan.

Leer meer over bloedverdunners en de rol van het apotheekteam

In onze training over bloedverdunners gaan we dieper in op de rol van het apotheekteam bij het uitgeven van deze geneesmiddelen. We beginnen bij de theorie. Want als je weet hoe bloedverdunners werken, begrijp je ook veel beter wat de risico’s zijn. Daarna maken we de vertaalslag naar de praktijk. Dit doen we door concrete handvatten te geven voor het voeren van een gestructureerd en toch persoonlijk consult met de patiënt. Zodat het team nog beter uitgerust is om interventies te initiëren en zo de patiëntveiligheid verder te vergroten.

We geven de training bloedverdunners regelmatig samen met Corien de Groot. Corien heeft jarenlang gewerkt als poliklinisch apotheker en is landelijk betrokken bij het beleid omtrent medicatieoverdracht. Ze weet precies waar de kritieke punten liggen. Leer Corien beter kennen en lees hier het interview dat we met haar hadden.

Meer informatie over de training bloedverdunners

positiviteit en veiligheid in een team
Positiviteit en veiligheid van belang in een team
Positiviteit en veiligheid van belang in een team 1024 1024 KennisConnect

Een belangrijk kenmerk van een sterk team met goede samenwerking is dat er binnen het team een positieve cultuur bestaat. Een cultuur waarin positiviteit de norm is, het veilig is om jezelf te zijn en te zeggen wat je wilt zeggen. Rechtstreeks tegen de persoon die het aangaat. Met respect voor jezelf en de ander. En met het doel om de kwaliteit van de samenwerking verder te verbeteren.

Waarschijnlijk las je de inleiding van dit blog al ja-knikkend. Het klinkt allemaal heel logisch. Toch zijn de meeste teams nog niet op dit punt aangekomen. Regelmatig wordt er meer over elkaar gepraat dan met elkaar. En dan is de insteek doorgaans niet positief. Kleine roddels, grote roddels, we horen ze allemaal wel eens voorbijkomen. En hoewel roddelen ook een functie heeft, wegen de voordelen niet op tegen de nadelen.

Negativiteit is besmettelijk

Jay Shetty, een Londenaar die economie studeerde én 3 jaar als monnik leefde, schrijft er uitgebreid over in zijn boek Denk als een monnik. “Roddelen kan af en toe heel nuttig zijn. Het helpt de maatschappij om acceptabel gedrag tot de norm te maken. Daarnaast gebruiken we het om te checken of anderen het eens zijn met onze oordelen over bepaald gedrag en in het verlengde daarvan met onze waarden. Wat echter vaker gebeurt is dat we roddelen om anderen omlaag te halen, zodat wij ons superieur kunnen voelen en/of onze status in een groep kunnen verhogen.” Onbewust weliswaar, maar dat maakt het niet minder schadelijk. Want mensen zijn kudde dieren. Onderzoek heeft aangetoond dat de meeste mensen zoveel waarde hechten aan congruentie en verenigbaarheid dat ze hun eigen mening aanpassen om bij de groep te horen. Zelfs als de groep duidelijk ongelijk heeft.*

Geroddel en negativiteit als spiraal

Ons brein past zich automatisch aan aan de heersende mening van de groep waar we bij willen horen. Als je omgeven wordt door geroddel en negativiteit, ga je vanzelf mee in deze spiraal. Het goede nieuws is dat het twee kanten op werkt. Als positiviteit en een respectvolle samenwerking de norm zijn, dan gaan we daar ook in mee. Goed voorbeeld doet dus goed volgen. Shetty nam de proef op de som en veranderde zijn gedrag. “Sommige vrienden en collega’s van me probeerden niet eens meer om met me te roddelen; in plaats daarvan hadden we echte gesprekken. Ook kregen ze meer vertrouwen in me omdat ze zich realiseerden dat als ik niet mét hen roddelde, ik ook niet óver hen zou roddelen.”

Veiligheid, een belangrijke randvoorwaarde

Als je wilt dat binnen jouw team positiviteit de norm is, op respectvolle wijze wordt samengewerkt en iedereen openstaat voor het geven en ontvangen van feedback dan is veiligheid een belangrijke randvoorwaarde. En daarin kunnen kleine dingen, grote impact hebben. Tijdens de trainingen van KennisConnect besteden we veel tijd en aandacht aan het creëren van een veilige sfeer. We nemen de tijd om elkaar te leren kennen. Met behulp van een check-in moment bij de start van iedere training geven we alle deelnemers de ruimte. Zo beginnen we direct met het creëren van verbinding. Daarnaast ligt er veel nadruk op het feit dat we bij elkaar zijn om te leren. En dat dat betekent dat fouten maken mag. Want juist dan komen we toch het beste resultaat. En we bespreken met elkaar hoe iedereen handelt vanuit de beste intentie. Door je hier bewust van te zijn, kun je meer begrip opbrengen voor de ander.

Feedback geven in teamverband

Als het vertrouwen en de veiligheid binnen een team is opgebouwd, durven mensen elkaar ook feedback te geven. Wat hierbij helpt is als team af te spreken hoe je met elkaar omgaat en hoe je feedback geeft. Als iedereen hiervoor dezelfde ‘spelregels’ hanteert, is het ineens een stuk minder spannend. En het helpt ook feedback te zien als een cadeau. Een cadeau, omdat iemand de moeite neemt om je iets te leren. En jij de kans krijgt om te groeien. Zodat jullie als team nog beter kunnen presteren.

Interesse in een teamtraining, waarin we samen met je team aan de slag gaan met het creëren van een veilige, positieve cultuur? Kijk dan eens hier! 

Wil je als apotheker ontdekken wat jouw invloed op psychologische veiligheid in de apotheek is? Kijk dan hier!

*  De Amerikaans psycholoog Solomon Asch deed overeenstemmingsexperimenten om onze hang naar congruentie aan te tonen.

blog met hoofd en hart
Farmaceutische patiëntenzorg met Hoofd en Hart
Farmaceutische patiëntenzorg met Hoofd en Hart 800 799 KennisConnect

Communiceer jij effectief met je directe collega’s, huisartsen, medisch specialisten, verpleegkundigen en patiënten? Ben je in staat om je farmaceutische boodschap optimaal af te stemmen op je ontvanger?  KennisConnect en ZorgMuse hebben elkaar gevonden in het geloof dat afstemming tussen hoofd en hart van essentieel belang is voor optimale patiëntenzorg.

Farmaceutische patiëntenzorg met hoofd en hart gaat over het toepassen van kennis (hoofd) afgestemd op het gevoel (hart). Want hoofd en hart zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Als een apotheker vanuit feiten en kennis een boodschap afgeeft aan een emotionele patiënt, is de kans groot dat de patiënt deze boodschap niet goed ontvangt. Niet uit onwil, maar uit onvermogen. Het ontbreken van afstemming zorgt simpelweg voor ruis op de lijn. Met alle gevolgen van dien.

Farmaceutisch redeneren

Farmaceutisch redeneren is het proces waarbij je bevindingen bij de patiënt samenbrengt met de inhoudelijke kennis die je hebt van fysiologie, pathofysiologie, farmacologie en farmacotherapie, om zo tot een onderbouwd behandeladvies te komen. Van oudsher is er in opleidingen en nascholing veel aandacht voor het ‘technische’ deel van het redeneren. Een zwart-witte denkwijze, waarbij harde waarden en protocollen als uitgangspunt dienen voor de te maken beslissing. Minder aandacht is er voor het emotionele redeneren. Want hoe kom je tot een behandeladvies als de geboden kaders niet toereikend zijn? Wat als je snel moet beslissen? Of als de communicatie met de patiënt of zorgprofessionals niet goed verloopt? In veel gevallen is een situatie niet zwart-wit. Vraagt het om snel schakelen en inlevingsvermogen. Denken met je hart. Door flexibel te zijn en je gedrag en communicatie aan te passen op wat de situatie nodig heeft, bereik je het beste resultaat.

De kracht van onzekerheid

Onzekerheid is van essentieel belang bij farmaceutisch redeneren. Juist door het even niet te weten, word je uitgedaagd om nieuwe manieren te vinden. En dat voorkomt tunnelvisie. Ook de zeer ervaren apotheker loopt regelmatig tegen ingewikkelde situaties aan. Situaties waarin geen pasklare oplossing, binnen de protocollen, voor handen is. Dan wordt een appèl gedaan op je onderbuikgevoel, zelfvertrouwen, beslisvaardigheid. En dat is spannend! Door de onzekerheid te herkennen en erkennen, ontstaat ruimte. Ruimte om, met de protocollen in je achterhoofd, af te stemmen op wat de situatie nodig heeft. En te denken met je hart.

Nieuwe training

Zowel bij KennisConnect als bij ZorgMuse raken we niet uitgepraat over dit onderwerp. Het was dan ook vanzelfsprekend dat we onze krachten hebben gebundeld. Wij geloven dat het samenbrengen van hoofd en hart in alles wat je doet van onschatbare waarde is. Marjolijn Duisenberg van ZorgMuse en Marlies Schippers van KennisConnect, ontwikkelden samen de training: Farmaceutische patiëntenzorg met Hoofd en Hart. De training bestaat uit 3 dagen, die ook afzonderlijk te volgen zijn, en is gericht op (ziekenhuis)apothekers die willen werken aan hun professionele & persoonlijke ontwikkeling. Dit alles met de intentie om optimale farmaceutische patiëntenzorg te leveren. Eén van de trainingsdagen staat volledig in het teken van farmaceutisch redeneren. Aan de hand van casuïstiek krijg je uitleg over de systematiek van het klinisch farmaceutisch redeneren. Daarnaast is er veel aandacht voor de onbewustere processen die van belang zijn bij het farmaceutisch redeneren, zoals communicatiestijlen, overtuigingen en het kunnen reflecteren op het eigen handelen.

Net zo enthousiast als wij? Kijk hier voor meer informatie over de training Farmaceutische patiëntenzorg met Hoofd en Hart.

Nieuwsgierig naar Marjolijn en haar bedrijf Zorgmuse? Volg haar op Linkedin of bekijk haar website.

maatwerk traning
Een goede training is altijd maatwerk
Een goede training is altijd maatwerk 800 800 KennisConnect

Het aanbod aan trainingen voor zorgprofessionals is groot. Zo groot, dat je soms door de bomen het bos niet meer ziet. De belangrijkste en gelijk moeilijkste vraag is dan: welke training past bij míj́n bedrijf? Wat heeft míj́n team nodig? En natuurlijk: wat wil ik bereiken met een (team)training? Onze visie op deze vraagstukken is heel duidelijk: er bestaan geen ‘algemene’ trainingen voor jouw persoonlijke- of bedrijfssituatie. Waar de ene apotheker een training consultvoering kiest, omdat er meer aandacht mag zijn voor het inhoudelijk informeren over bijwerkingen, kiest een andere apotheker dezelfde training om te leren omgaan met boze patiënten. Voor een hoog leerrendement moeten trainingen naadloos aansluiten op de specifieke behoeften. Een training is daarom bij ons altijd maatwerk.  

De weg naar een training op maat

Een maatwerk training klinkt al snel onbetaalbaar. Maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Onze ruime ervaring in de zorgpraktijk én in het geven van trainingen, stelt ons in staat trainingen zo aan te passen dat ze perfect aansluiten op de (hulp)vraag uit het veld. We gaan daarom voordat je een training bij ons afneemt graag samen in gesprek en luisteren goed naar jouw behoefte en uitdagingen. Door onze persoonlijke manier van werken pakken we jullie uitdagingen in de kern aan. We zetten mensen in hun kracht, zorgen voor verbinding binnen het team en creëren bewustwording op de werkvloer. En dat zorgt voor een hoog rendement.

Een veilige omgeving is een absolute voorwaarde

Een training op maat betekent bij ons ook dat er veel oog is voor zowel de individuele deelnemers als de teamdynamiek. Niet alleen bij trainingen waarin persoonlijke – of teamontwikkeling centraal staat, juist ook als de training farmaceutisch inhoudelijk is. Door een check-in moment aan het begin van de training geven we iedereen ruimte. Zo krijgen we niet alleen een eerste indruk van de groep, maar beginnen we ook direct met het creëren van verbinding én een veilige leeromgeving. Want zodra we ons veilig voelen en de mensen om ons heen vertrouwen, durven we meer van onszelf te laten zien en uit onze comfortzone te stappen. En buiten je comfortzone leer je nou eenmaal het allermeest. Onze coaching en feedback in de training stemmen we vervolgens zo goed mogelijk af op de individuele deelnemers. Onderling respect staat hierbij centraal. Dat is de basis vanuit waar wij werken. Elke zorgprofessional handelt immers altijd vanuit zijn of haar beste intentie!

Breng de theorie direct in de praktijk: ‘Wat ga je morgen anders doen?’

Onze inhoudelijke trainingen, over bijvoorbeeld slikproblemen, valpreventie, maagverkleining, consultvoering en bloedverdunners, hebben nog een gemene deler: ze zijn allemaal direct toepasbaar in de praktijk. De basisvraag ‘Wat ga je morgen anders doen?’ komt in iedere training terug. Door samen met deze vraag aan de slag te gaan, borgen we dat de oplossing past bij jullie specifieke situatie, maatwerk dus. De praktische insteek en kleine stappen zorgen er daarnaast voor dat we zeker weten dat het ook haalbaar is voor een team om er in de praktijk mee aan de slag te gaan.

Ultiem maatwerk in kwaliteitstrainingen

Kwaliteitstrainingen zijn vaak niet erg sexy, maar wel van groot belang voor iedere zorginstelling.  Het leveren van kwaliteit is namelijk cruciaal bij het waarborgen van de patiëntveiligheid. In onze training kwaliteitsdenken brengen zorgprofessionals hun eigen faalwijzen in kaart. Ultiem maatwerk! In groepjes maken we een risicoanalyse en onderzoeken we de consequenties van deze faalwijzen voor de patiënt. Waar in het proces kan het fout gaan? Hoe groot is het gevaar voor de patiënt? En doordat de focus van de training ligt op verkrijgen van inzicht in eigen handelen en bewustwording, vergroten we ook de betrokkenheid van de deelnemers. Iedereen ervaart direct zijn eigen invloed.

Kortom, of je nu bij ons komt met een vraag over het creëren van een optimale samenwerking in je team of op zoek bent naar een meer inhoudelijke training over medicatieveiligheid of bijvoorbeeld kwaliteitsdenken, bij KennisConnect voeren we maatwerk door op zo veel mogelijk manieren. Wil je meer informatie of met ons in contact komen? Klik hier!

doosjesschuiver
De apotheek: doosjesschuiver of behandelaar? 
De apotheek: doosjesschuiver of behandelaar?  1024 1024 KennisConnect

Is de apotheker van de toekomst een doosjesschuiver of behandelaar? Geneesmiddelen kunnen via de post verstuurd worden en de medicatieverificatie kan ook op afstand plaatsvinden. Dit is een kwestie van ‘computerwerk’.  Dus welke rol speelt een fysieke apotheek dan eigenlijk nog voor de patiënt? Wij denken dat al onze collega-apothekers het met ons eens zijn dat de rol van de openbare apotheek in de toekomst heel anders gaat worden. Door de komst van internetapotheken kunnen we ons brood niet ‘alleen maar’ verdienen met het verstrekken van medicatie. We moeten ons anders gaan positioneren in de markt en ons nóg meer opstellen als behandelaar. Pro-actief zijn en vaker in gesprek gaan met de patiënt. De arts weet alles van de aandoening, wij van de medicatie. Dat kunnen en moeten we nog meer uitstralen. Dat is ons vak!

Persoonlijk contact met de patiënt

Voorheen was de zorg meer op de ziekte gericht maar tegenwoordig richt de zorg zich steeds meer op de patiënt als persoon. Deze verschuiving vindt ook plaats in onze baan als (openbaar) apotheker. Je bent niet meer alleen die ‘doosjes schuiver’, maar je denkt mee met patiënt en luistert goed naar de behoeften van de mensen die bij jou in de apotheek komen. We moeten ons meer en meer bewust zijn dat het persoonlijke contact met de patiënt van essentieel belang is om de beste farmaceutische zorg te leveren. Dit persoonlijke contact met de patiënt is niet vervangbaar door een computer en kun je op verschillende manieren invullen: fysiek aan de balie, via de telefoon, via beeldbellen of bij de patiënt thuis.

Maar weet de patiënt ons eigenlijk wel te vinden?

Veel patiënten en apotheekbezoekers zien de apotheek enkel als een uitgiftepunt voor geneesmiddelen, een doosjesschuiver. Een plek waar ze eigenlijk zo snel mogelijk weer weg willen. Zonde en een gemiste kans, want de apotheek biedt zoveel meer! Maar hoe maak je bezoekers duidelijk welke dienstverlening de apotheek écht biedt?

Ons antwoord: door de maatschappij meer inzicht te geven in onze werkzaamheden en verantwoordelijkheden als (openbaar) apotheker. De ‘black box’ te doorbreken en ons meer te laten zien. Als de patiënt de zorg die we leveren kan voelen en ervaren geeft dat een extra dimensie op het vak zoals we het nu al uitoefenen. Op deze manier tonen we nog meer onze meerwaarde aan in het zorgsysteem en weet de patiënt precies met welke vragen hij of zij bij de apotheek terecht kan.

Het baliegesprek 

Om een gestructureerd consult te voeren hanteren wij de richtlijnen consultvoering van de KNMP. De stappen uit de richtlijn geven namelijk structuur aan je gesprek, geven je inzicht in wat de patiënt al weet en zorgen ervoor dat je een relatie opbouwt met de patiënt. Op deze manier ga je het dialoog aan in plaats van het eenzijdig geven van voorlichting. Er is tijdens een consult wederzijdse afstemming.

Wanneer je structuur aanbrengt, voer je de volgende taken uit:

  • Je maakt een geordend, maar flexibel gesprek mogelijk
  • Je bevordert de betrokkenheid en samenwerking met de patiënt
  • Je maakt efficiënt gebruik van je tijd.
  • Je maakt gebruik van signaalwoorden.
  • Tussendoor vat je samen en geef je de patiënt de mogelijkheid om te corrigeren of aan te vullen.

In al onze kennistrainingen voor teams verwerken wij ook altijd het baliegesprek. Zo maak je de opgedane kennis direct toepasbaar in de praktijk. Wat wij merken en terugkrijgen van apothekersassistenten is dat zij het lastig vinden om persoonlijke vragen te stellen aan patiënten. “Ik kan toch niet zomaar vragen waarvoor de huisarts het geneesmiddel voorgeschreven heeft?” krijgen we dan te horen. Wij vinden van wel. Je mag altijd persoonlijke, werk gerelateerde vragen stellen aan de patiënt. Sterker nog, je bent het verplicht als zorgprofessional! Om de beste zorg te kunnen verlenen en het juiste advies te geven, heb je informatie nodig. Daar hoort het stellen van vragen bij.

Bewustwording van onze gehaaste houding

Om contact te maken met de patiënt is het ontzettend belangrijk dat je je in deze persoon kunt verplaatsen. Vermijdt in je gesprek altijd jargon en zorg voor een open, toegankelijke en neutrale houding. Een neutrale houding betekent dat je geen oordeel hebt en dat je lichaamshouding ook rust uitstraalt. Als je in staat bent om te vertragen dan voelt de patiënt de ruimte om een gesprek met jou aan te gaan.

“NEE! Niet weer een ander merk pillen! Daar gaan we weer…”

Merkwisselingen. Deze gesprekken voeren apothekersassistenten en apothekers dagelijks, meerdere keren aan de balie. Zo af en toe vertelt een patiënt zijn of haar ervaring over merkwisselingen tijdens onze training “Consultvoering in de apotheek”. Zo leren we waarnemen vanuit het perspectief van de patiënt en krijgen we letterlijk de ervaring mee vanaf de andere kant van de balie. Apothekersassistenten horen van de patiënt hoe hij of zij het gesprek hierover heeft ervaren. Dat is enorm leerzaam en waardevol! Hoe kun je aan de balie merkwisselingen op een duidelijke manier uitleggen? Zonder dat je de houding uitstraalt ‘daar gaan we weer’? Daar gaan we in de training mee aan de slag. Door je bewust te worden van je eigen houding en uitstraling ga je heel anders het gesprek aan.

Wees nieuwsgierig!

Wees oprecht, nieuwsgierig en luister naar wat de patiënt echt nodig heeft. Nieuwsgierig zijn, zoals kinderen dat mooi kunnen. Zie de mens achter de patiënt. Sluit aan op zijn of haar behoeftes. Dat is volgens ons échte zorg leveren! Zorg op maat.

 

slikproblemen en medicatie
Slikproblemen en medicatie
Slikproblemen en medicatie 846 846 KennisConnect

Speciaal artikel voor verpleegkundigen en verzorgenden

We verklappen maar meteen wat de boodschap van dit artikel is: medicijnen mag je nooit (!) zomaar fijnmalen. Overleg eerst met de apotheker i.v.m. de risico’s voor je cliënten én jezelf. Sorry dat we zo streng dit artikel starten, maar we zien het in de dagelijkse praktijk nog flink vaak misgaan met zeer ernstige gevolgen van dien. Die gevolgen voorkomen we liever met zo’n duidelijke boodschap van onze kant. Dat gezegd hebbende, geven we je nu de ruimte om de rest van het artikel te lezen 😊

‘Medicatie bewerken? Zoveel mogelijk inperken!’

Tijdens onze audits en trainingen spreken we regelmatig verpleegkundigen en verzorgden en steevast hebben zij de volgende vragen: ‘Waarom  mag je het ene tablet wel fijnmalen en het andere tablet niet?’; ‘Wat is de reden dat je niet alle capsules mag openmaken?’; Hoe signaleer je slikproblemen bij demente cliënten?’. Vragen waar zij dagelijks mee worstelen. Helemaal lastig als je nagaat dat maar liefst 23% van de ouderen in Nederland lijdt aan slikproblemen of slikklachten, ook wel dysfagie genoemd. Slikproblemen die veelal doorwerken in problemen met het slikken van medicatie. Dan de medicatie maar fijnmalen zodat het allemaal wat makkelijker gaat? Absoluut niet. In dit artikel leggen we je uit waarom en geven we je tips hoe het wél kan.

‘Ik wist niet dat het  kauwen van medicatie door mijn cliënt deze ernstige gevolgen kan hebben’ 
Verzorgende

Dysfagie is geen aandoening op zichzelf

De medische term voor slikproblemen of slikklachten is dysfagie. We spreken over dysfagie wanneer een cliënt niet goed kan kauwen, zich regelmatig verslikt of het eten niet goed weg krijgt. Een veel voorkomend probleem omdat 23% van de ouderen in Nederland hier aan lijdt.

‘Is het dan een aandoening?’ Daar kunnen we heel duidelijk in zijn: nee. Het is geen aandoening of ziekte op zichzelf. Bij ouderen gaat het kauwen vaak langzamer en moeizamer. Voedselresten blijven in de mond of keel hangen, die zorgen voor slikklachten. Dysfagie wordt veelal veroorzaakt door een beroerte, hersenbloeding, de ziekte van Parkinson of dementie. Deze aandoeningen zorgen voor gevoelsverlies in de mond of een minder goede aansturing van het slikmechanisme. Daarnaast zorgen sommige medicijnen voor afname van spierkracht, waardoor het kauwen moeilijker gaat of de tong het voedsel minder goed kan verplaatsen. Ook kan het zo zijn dat het strottenklepje minder goed functioneert. Zoals je ziet, lopen de oorzaken behoorlijk uiteen.

Het devies is altijd: samenwerken

In de praktijk is er nog onvoldoende aandacht voor dysfagie, of slikproblemen dan wel slikklachten worden niet altijd herkend. Dysfagie kan uiteindelijk leiden tot ondervoeding, uitdroging, longontsteking en overlijden. Het devies om beter in te spelen op slikproblemen? Samenwerken. Samenwerking tussen verzorging, verpleging, arts en apotheek is noodzakelijk om cliënten zo goed mogelijk te begeleiden en zorg te geven.

Medicijnen nooit zomaar fijnmalen i.v.m. vertraagde afgifte

Als je merkt dat een cliënt problemen heeft met slikken, mag je niet zomaar tabletten of capsules fijnmalen of openmaken. Zoals je wellicht weet, kan dit tot levensbedreigende situaties leiden bij de cliënt.

Dat komt doordat sommige tabletten of capsules een vertraagde afgifte hebben. Via een speciaal ingebouwd systeem, geven deze medicijnen het geneesmiddel over langere tijd en beetje bij beetje af aan het lichaam. Deze geneesmiddelen mag je dus absoluut niet fijnmalen. Doe je dat wel? Dan vernietig je het speciaal ingebouwde systeem en komt de dagdosering in één keer vrij. Met als gevolg (ernstige) bijwerkingen of zelfs het overlijden van de cliënt.

‘Hoe herken ik geneesmiddelen met een vertraagde afgifte?’ is een veelgehoorde vraag tijdens onze audit-bezoeken en trainingen. Het antwoord daarop is dat je ze kunt herkennen aan de termen ‘mga’, ‘oros’ of ‘retard’.

De praktijk is alleen wat weerbarstiger. Zelfs als deze termen niet vermeld staan, kan een tablet of capsule nog steeds een vertraagde afgifte hebben. Twijfel je? Dan raden we je aan om te overleggen met de apotheker. Hij of zij kan je van advies voorzien. En we beseffen ons dat dat in de praktijk af en toe lastig kan zijn, maar liever kort overleg dan lange termijn bijwerkingen bij cliënten.   

Maar wist je ook dat het gevaarlijk voor jezelf kan zijn?

Het risico van fijnmalen, oplossen of openmaken is er niet alleen voor de cliënt. Sommige geneesmiddelen mag je niet bewerken omdat dit risico’s geeft voor jou als zorgverlener. Er zijn geneesmiddelen die bijvoorbeeld kankerverwekkend zijn, allergische reacties veroorzaken of schadelijk zijn voor je ongeboren kind. Het is dus belangrijk dat jij als zorgprofessional niet in aanraking komt met deze geneesmiddelen.

“Voor zowel je cliënt als jezelf is dus ons advies: medicatie bewerken? Zoveel mogelijk inperken!”

Ogen en oren van de apotheker

We herhalen het nog maar een keer, omdat het zo belangrijk is. Ervaar je slikproblemen bij je cliënten? Breng dan de behandelend arts en apotheek op de hoogte. Zij kunnen je van advies voorzien of een alternatief geneesmiddel voorstellen, bijvoorbeeld in de vorm van een drank. De apotheker adviseer je ook of en (zo ja) hoe je sommige geneesmiddelen mag bewerken. Jullie (verzorgenden, verpleegkundigen) zijn immers de ogen en oren van de apotheker.

Meer kennis opdoen?

Ben je een zorgverlener en wil je meer leren over dysfagie i.c.m. medicatie of hoe je beter kunt samenwerken met een apotheker of behandelend arts? Volg dan onze training ‘Slikproblemen en medicatie’. Je kunt vrijblijvend informatie opvragen over de inhoud van de training, wanneer er weer een training gepland staat of in welke vorm we een training op maat voor jou en je collega’s kunnen aanbieden.

Stuur een berichtje naar info@kennisconnect.nl of bel 0529 224 009.

Van gedachten wisselen?

Vond je dit een interessant artikel en wil je graag over dit onderwerp of een ander onderwerp van gedachten wisselen? Neem dan contact ons op: info@kennisconnect.nl. Uiteraard kun je ook connecten via LinkedIn: Marlies en Rianne

Wij gebruiken cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.