Interview met expert

marieke liem
Interview met expert Marieke Liem
Interview met expert Marieke Liem 800 800 KennisConnect

Marieke Liem is 48 jaar oud en dé vrouw in een mannenhuishouden dat bestaat uit haar man en 3 zonen van 10, 13 en 15 jaar. Marieke en haar man werken beiden als ziekenhuisapotheker en ze volgde geen standaard pad om hier te komen. Naast farmacie trok ook psychologie en de werking van de hersenen haar aandacht. En hoewel twee studies en een levendig studentenleven niet helemaal te combineren waren, is haar interesse voor psychologie nooit verdwenen. Ze volgde haar opleiding tot ziekenhuisapotheker in Tilburg en promoveerde bij het Centre for Human Drug Research in Leiden. Na in het Erasmus MC te hebben gewerkt, werkt ze sinds 2010 in het Ziekenhuis Rivierenland, waar ze in 2020 hoofd van de ziekenhuisapotheek werd. Een mooie stap, omdat ze zich nu, naast de inhoudelijke aspecten van het apothekers vak, ook veel met mensen en communicatie bezig mag houden.

Communicatie is jouw passie, hoe komt dat?

‘Ik krijg nooit genoeg van communicatie tussen mensen. In mijn vrije tijd lees ik alles wat daarover te lezen is. Als het gaat om het verbeteren van communicatie ben ik een spons. Ik wil alles begrijpen en leren toepassen. Het gaat me niet zozeer om alleen gesprekstechnieken, maar om communicatie in de breedste en diepste zin van het woord. Waarom reageert de één totaal anders op dezelfde situatie als een ander? Achter iedere uiting van communicatie schuilt een persoonlijkheid met een eigen geschiedenis. Het is daardoor niet iets wat iemand zomaar doorziet of kan veranderen. Er is veel vertrouwen nodig voordat iemand zich open en kwetsbaar durft op te stellen en dat kost tijd. Ik vind dat heel interessant.

Waarom reageert de één totaal anders op dezelfde situatie als een ander?

In 2018 deed ik de 2-jarige opleiding “Professionele communicatie en persoonlijke ontwikkeling” bij Corael. Dit heeft me weer zoveel meer inzicht gegeven in waarom mensen zich gedragen zoals ze zich gedragen, inclusief ikzelf. Het heeft mijn kijk op communicatie echt veranderd.  Achteraf gezien had ik dit graag jaren eerder willen leren. Ik ben ervan overtuigd dat als we hier van jongs af aan meer in worden geschoold, dit veel misverstanden en problemen kan voorkomen. Niet alleen op het werk met collega’s of patiënten, maar ook privé en bijvoorbeeld in de politiek…
Ook in de opleiding tot (ziekenhuis)apotheker kan er wat mij betreft altijd nog meer aandacht zijn voor communicatie. Ik steek er daarom veel energie in mijn kennis door te geven aan mijn collega’s via de trainingen die ik samen met KennisConnect geef.

Je bent groot voorstander van verbindende communicatie…

‘Ja, dat klopt. Communicatie is een belangrijke reden voor misverstanden en extreem veel energieverlies bij collega’s. Als je jezelf beter kent en weet wat je behoeften zijn, kun je deze ook beter communiceren en de waarden, die je nastreeft, verwerken in je dagelijkse leven. Daardoor voorkom je energieverspilling en ontstaat er meer ruimte voor werkgeluk. En minstens zo belangrijk: hoe meer (werk)geluk je krijgt, hoe meer de energie kan gaan naar andere zaken zoals naar patiënt-/medicatieveiligheid. Verbindende communicatie, ook wel geweldloze communicatie genoemd, kan daarbij helpen. Het is een manier van communiceren, ontwikkeld door Marshall Rosenberg, die empathie als rode draad ziet om in verbinding met elkaar en jezelf te komen en blijven. Het model van Rosenberg kent een aantal vaste stappen, die je helpen zonder oordeel je behoefte onder woorden te brengen.

“it’s simple but not easy”

Het uitgangspunt is in verbinding met gesprekspartners te komen. Ook bij conflicterende belangen. Dat betekent niet gelijk in de verdediging schieten, maar eerst naar elkaars onderliggende behoeften kijken. Je leert je juist uitspreken maar dan op een geweldloze wijze. En dat is nog niet zo eenvoudig. Ik heb, nadat ik het boek “Geweldloze Communicatie” van Rosenberg tweemaal had gelezen, nog een training hierin gevolgd. Nu is het een kwestie van blijven toepassen en veel oefenen. Zoals Rosenberg zelf ook al zei: it’s simple but not easy.’

Hoe zorg je ervoor dat jij die verbinding houdt met je team?

‘Dat is een lastige vraag, want wanneer ben je precies in verbinding met iemand? Met de directe collega’s waarmee ik werk, voel ik zeker fijne verbinding. Ik weet niet zeker of ik altijd de hele tijd met iedereen in mijn team in positieve verbinding ben, het is een grote groep met al circa 60 personen in de ziekenhuisapotheek. Daarnaast werk ik ook veel samen met nog meer mensen in het ziekenhuis. Ik doe mijn best. Ik probeer een veilige cultuur te scheppen in de apotheek waar je open en eerlijk kunt zeggen wat je denkt en vindt.

“Ik probeer een veilige cultuur te scheppen in de apotheek”

Het is in ieder geval mijn intentie de ander te begrijpen en me in te leven in het standpunt van de ander. Als ik dat probeer, merk ik dat de meeste mensen hetzelfde doen en zich proberen in te leven in mij. Dat creëert al verbinding. Door de communicatieopleiding, die ik heb gedaan, gaat dit nu makkelijker dan daarvoor. Ik leerde er bijvoorbeeld dat achter boos gedrag een behoefte zit, dus vraag ik nu door als iemand boos is en kan ik op die manier ook weer verbinding creëren.
Maar het blijft een uitdaging. Communicatie is niet eenvoudig. Dus ik kan ook nog een hoop leren en verbeteren en dat zal ik altijd blijven proberen.’

Wat zou je branche genoten willen meegeven over verbindende communicatie?

‘Dat het veel belangrijker is dan wij met z’n allen denken. Het belang van goede communicatie wordt echt onderschat. Ik ben ervan overtuigd dat als we hier allemaal van doordrongen raken, we met meer plezier kunnen samenwerken en nog meer voor elkaar krijgen. Communicatie en persoonlijke ontwikkeling worden helaas nog vaak gezien als soft en zweverig, terwijl het dat in mijn ogen helemaal niet is. Een voorbeeld: iedere seconde komen er zo’n 4,6 miljoen informatieprikkels op ons af. Wij zijn echter maar in staat 5 tot 9 prikkels per seconde te verwerken. Als we deze chaos aan informatie bewust zouden waarnemen, raken we gemakkelijk overweldigd. Daarom gaan we filteren, we laten dingen weg of generaliseren om het behapbaar te houden. In ons hoofd is er interpretatie van alle informatie die op ons afkomt, maar dit gaat niet voor iedereen op dezelfde manier. Ieder mens heeft daarom een unieke waarneming van de werkelijkheid.

‘Dit is de reden dat er zo makkelijk misverstanden en conflicten ontstaan’

De echte werkelijkheid bestaat uit veel meer informatie dan we individueel bewust waarnemen. Dit is de reden dat er zo makkelijk misverstanden en conflicten ontstaan. Iedereen heeft zijn eigen werkelijkheid en zijn eigen bril op. Dit herken ik ook in mijn werk. En zo geldt dat voor communicatie op veel vlakken. Met deze kennis is dat goed te verklaren en allesbehalve soft of zweverig.’

Hoe verhouden goede communicatie en persoonlijke ontwikkeling zich tot elkaar?

‘Ik denk dat het één het ander versterkt. Verbindend communiceren vergt persoonlijke ontwikkeling. Je wordt gedwongen naar jezelf te kijken. Wat zijn je behoeftes en gevoelens? Als je dit niet weet, is het lastig om goed te communiceren. Ook in leiderschap in bredere zin van het woord is persoonlijke ontwikkeling van belang. Je krijgt namelijk ook op je werk te maken met veel situaties, die iets met jou persoonlijk doen. Ik heb bijvoorbeeld een groot rechtvaardigheidsgevoel. In mijn werk doen zich situaties voor, waarin ik onrecht ervaar. Van nature zorgt dat bij mij dan vaak voor irritatie. Nu ik me daar bewust van ben, kan ik dat gevoel doorbreken en zonder irritatie of oordeel in gesprek gaan. Daardoor komen we beter tot de kern, ontstaan mooie gesprekken en bereiken we met elkaar uiteindelijk meer resultaat. In mijn rol als hoofd probeer ik mensen te prikkelen door vragen te stellen. Waarom reageer je op een bepaalde manier? Wat doet de situatie met je? Met mijn vragen probeer ik tot denken aan te zetten, het toepassen moet uit de mensen zelf komen…’

Hoe zie je de toekomst van ons vak?  

‘Ik hoop dat communicatie een belangrijkere plek krijgt en meer op waarde wordt geschat dan nu over het algemeen gebeurt. Dat zou bijvoorbeeld kunnen door het een prominentere plek te geven in opleidingen. Daarmee bedoel ik al op de lagere school, maar ook in alle vervolgopleidingen.’

Wat wil je de lezer meegeven? 

‘Probeer communicatie niet te veel te zien als soft of zweverig. We begrijpen nog heel veel niet, maar dat maakt het niet persé minder waar of zweverig. We kunnen veel meer samen bereiken als de communicatie goed en verbindend is.’

Meer lezen over geweldloos communiceren? Lees ons blog: Geweldloos comuncieren, een trend voor softies?

anne margreeth krijger
Interview met expert Anne-Margreeth Krijger
Interview met expert Anne-Margreeth Krijger 800 807 KennisConnect

Anne Margreeth Krijger (50) is getrouwd en moeder van 2 zoons. Ze komt oorspronkelijk uit het hoge noorden, maar woont en werkt sinds 1997 in het westen van ons land. Daar is ze niet alleen werkzaam als apotheker maar ook als docent op gebied van diabetes en leefstijl. Alsof dat nog niet genoeg is, houdt Anne Margreeth zich ook bezig met richtlijnontwikkeling (KNMP en multidisciplinair), is ze actief binnen de Nederlandse Diabetes Federatie, het Diabetes Fonds en de special interest group Diabetes van de KNMP. Een goede werk-privé balans vinden blijft een uitdaging voor deze duizendpoot. Maar de vroege ochtenduren zijn altijd voor haarzelf. Die gebruikt ze, geïnspireerd door het boek ‘Miracle Morning’, om te lezen, schrijven of mediteren. Voor een goed begin van de dag.

Je bent leefstijl apotheker, wat houdt dat precies in?

“Dat krijgt steeds meer vorm. De term is ongeveer 3 jaar geleden ontstaan toen we met een aantal bevlogen apothekers meer wilden doen met gezondheid en een gezonde leefstijl in de apotheek. Voor mij persoonlijk betekent het: mensen helpen zo gezond mogelijk te leven, met zo min mogelijk pillen. De focus moet als je het mij vraagt liggen op gezondheid in de breedste zin van het woord, niet alleen op leefstijl.”

“We zijn nu vooral nog een groeiende beweging van apothekers die vinden dat leefstijl een plek verdient binnen de farmaceutische zorg. We begonnen met vijf enthousiastelingen en zijn al gegroeid tot een netwerk van circa 180 apothekers.”

Je bent groot voorstander van preventie en leefstijl in de apotheek …

“Zeker! Doordat we voor iedereen toegankelijk zijn en goed gesitueerd in de wijk, is de apotheek bij uitstek geschikt als gezondheidshuis of -loket. We kunnen er bijvoorbeeld checks uitvoeren en de patiënt afhankelijk van de uitslag doorverwijzen naar (lokale) leefstijlinitiatieven of direct naar andere zorgverleners. Bij mensen die reeds medicatie gebruiken kunnen we nagaan of deze belemmerend kunnen zijn voor het slagen van een leefstijlinterventie. Of dat ze onder begeleiding (preventief) afgebouwd kunnen worden bij een gezondere leefstijl. Hier zijn al protocollen en handleidingen voor ontwikkeld. Er zijn nog zóveel mogelijkheden en kansen…” Anne Margreeth loopt toch regelmatig tegen belemmeringen aan als ze haar visie deelt met andere apothekers.

“Je hoort vaak: ‘Er is geen vergoeding voor’ of ‘Daar ben ik niet voor opgeleid’.”

En ook ‘De mensen zitten er niet op te wachten dat wij over leefstijl gaan beginnen.’ Toch is het belangrijk om nieuwe mogelijkheden te omarmen. De gezondheidszorg piept en kraakt nu al en dat wordt alleen maar erger: de kosten zijn straks niet meer op te brengen en er is te weinig zorgpersoneel om alle zorg te verlenen. Als apothekers voelen we dat ook en moeten we ons op de toekomst voorbereiden.”

“Inspirerend is hoe de apothekers in Engeland beloond worden”

“Ik realiseer me dat het huidige verdienmodel voor de apotheek (nog) niet voorziet in leefstijlinitiatieven of preventie. Het zou mooi zijn als apothekers meer beloond worden voor de zorgverlening (consultvoering) rondom medicatiegebruik, waarbij dan ruimte is voor begeleiding bij het afbouwen van medicatie en de invloed van gezonde leefstijl. Inspirerend is hoe de apothekers in Engeland beloond worden: daar krijgen ze een vergoeding om bij de start van chronische medicatie drie consulten te voeren. Dit betreft een vergoeding voor een consult bij de eerste verstrekking en vervolgens 2 maal in de periode daarna om te evalueren wat de ervaringen en mogelijke belemmeringen zijn bij het gebruik. Dit kun je zien als de initiële behandelfase van chronische medicatie. Ik ben nu met de SIG diabetes bezig met het herschrijven van de KNMP-richtlijn Diabetes. Daarin is deze initiële fase ook opgenomen. Daarna volgt de chronische behandelfase, waar je als apotheker allerlei consulten kunt voeren (zoals medicatiebeoordeling of een jaargesprek, afbouwen en minderen, gezonde leefstijl etc.).

“Een passende beloning voor consultvoering, niet alleen bij uitgifte van medicatie, zie ik als een belangrijke ontwikkeling voor onze beroepsgroep.”

Zodat we als apothekers eraan bijdragen dat mensen zo gezond mogelijk ouder worden, waar nodig met behulp van medicatie. Ik hoop dat we zo daadwerkelijk de transitie kunnen maken van ziekte en zorg naar gezond gedrag.”

Welke eerste stap kan een apotheker zetten om preventie een plek te geven in de dagelijkse praktijk?

“Het begint met kennis vergaren. Het team moet vertrouwd raken met leefstijl en alles wat daarbij komt kijken. Scholing is daarbij essentieel. Daarnaast is het als apotheek belangrijk een visie te ontwikkelen en te bepalen wat je op dit gebied wilt aanbieden. Het kan heel klein beginnen. Mijn advies is om vooral in beweging te blijven. Bijvoorbeeld door aandacht voor het onderwerp te vragen in de publieksruimte en de inrichting aan te passen. Dan begin je meteen met informeren en het creëren van draagvlak bij de apotheekbezoekers. Een andere mogelijkheid is het aanbieden van de diabetesrisico-test of algemene gezondheidschecks. In bepaalde ketens gebeurt dit al. Ook hierdoor raken bezoekers meer vertrouwd met het feit dat de apotheek aandacht besteedt aan gezondheid en niet alleen aan ziekte. ”

Van welk praktijkvoorbeeld op het gebied van preventie ben je heel erg onder de indruk?

Hoe de tandartsen het geregeld hebben: die zijn preventiekampioen. Daar ga je ook heen als je nog geen klachten hebt. Verder hoop ik natuurlijk dat we als leefstijlapothekers de preventie ook beter op de kaart kunnen zetten en een voorbeeldfunctie gaan vervullen. Wat dat betreft kijk ik met veel interesse naar Mark Slager van apotheek Orion in Amersfoort. Hij heeft een leefstijlcoach in de apotheek en introduceerde samen met een aantal partners het project ‘Leefstijl op recept.’ De apotheek plakt een sticker op sommige geneesmiddelen, zoals cholesterolverlagende medicatie, en verwijzen naar de plaatselijke supermarkt. Daar kan dan bijvoorbeeld een gratis paprika worden afgehaald. Zo maken ze patiënten ervan bewust dat gezonde voeding er in sommige gevallen voor kan zorgen dat ze op den duur minder medicijnen nodig hebben. Heel inspirerend!”

Hoe zie je de toekomst van ons vak in bredere zin?

“Ik hoop dat we ons kunnen ontwikkelen richting persoonsgerichte zorg met medicatie en leefstijladviezen op maat. Uit onderzoek blijkt dat patiënten de zorgprofessional beschouwen als meest betrouwbare informatiebron over hun aandoening en behandeling. Juist ook mensen met lage gezondheidsvaardigheden hebben hier behoefte aan. Dat kunnen we veel beter benutten. En om dat goed te kunnen doen is het belangrijk is dat we een vertrouwensrelatie opbouwen met onze cliënten en dat we worden beloond voor consulten.”

Wat wil je de lezer nog meegeven?

“Ik heb zelf altijd veel baat bij een aantal quotes. Ik haal er inspiratie en vertrouwen uit als ik mezelf wil motiveren wanneer het tegenzit. Die wil ik de lezer graag meegeven.”

  • Als je doet wat je deed, krijg je wat je kreeg.
  • Obstakels zijn omwegen in de juiste richting.
  • Alles wat je aandacht geeft groeit. Dus richt je op kansen in plaats van
    belemmeringen.

Wil je Anne-Margreeth volgen? Hier vind je haar Linkedin profiel.

 

 

kadir pinarci
Interview met expert Kadir Pinarci
Interview met expert Kadir Pinarci 800 786 KennisConnect

‘Zorg ervoor dat je niet alles op je eigen bordje legt door duidelijk je grenzen aan te geven.’

Kadir Pinarci is geboren Rotterdammer. Hij is gek van auto’s en geniet van zijn dagelijkse ritjes naar Amsterdam, waar hij werkt als tweede apotheker. Kadir is getrouwd en houdt ervan veel te reizen. Zodat hij daarna weer de energie heeft om aan het werk te gaan. Die energie is hard nodig, want Kadir is een drukbezet man. We leerden hem kennen tijdens de lesdagen van de KNMP waar hij in opleiding is tot openbaar apotheker specialist. Daarnaast neemt Kadir ook deel aan het vierjarige TOP programma van Service Apotheek, voor de apotheker van de toekomst. We spraken hem over zijn visie op de toekomst van ons vak, persoonlijke ontwikkeling en waar hij blij van wordt.

Wat vind je belangrijk in de apotheek?

‘Als ik bij de Mediamarkt sta, zie ik allemaal nieuwe dingen. De ontwikkeling gaat razendsnel en die innovatie en technische ontwikkeling wil ik ook graag terugzien in de apotheek. Veel apotheken zijn verouderd, niet fancy. Dat kunnen we beter. Daarnaast geniet ik enorm van de gesprekken met patiënten over hun geneesmiddelengebruik. Van daaruit probeer ik als expert de medicatie te optimaliseren. Aan het einde van het traject zie je hoe dankbaar patiënten zijn. Dat geeft me een voldaan gevoel. Die combinatie van persoonlijk contact met patiënten en de high end ontwikkeling in ons vak, daar gaat mijn hart sneller van kloppen.’

Hoe moet ons vak zich ontwikkelen om relevant te blijven in de toekomst?

‘Ik vind dat we mee moeten gaan met onze tijd. Ik hou ervan om met technische doorontwikkeling en kansen bezig te zijn. Processen zullen steeds meer geautomatiseerd worden. En dat is goed. Doordat er meer geautomatiseerd wordt zullen de kleine apotheken verdwijnen, verwacht ik. En waarschijnlijk kunnen we het werk met minder mensen doen.’

‘De apotheek zou een veel grotere rol kunnen spelen als het gaat over leefstijladviezen.’

‘Tegelijkertijd kan een computer nooit de kennis en menselijkheid vervangen. De apotheek is een plek waar je zonder afspraak binnen kan gaan om een zorgprofessional te spreken. Dat is uniek. Het is een laagdrempelige plek. Daar moeten we op inspelen. Door het bieden van persoonlijke begeleiding kunnen we van grote toegevoegde waarde zijn. Niet alleen met betrekking tot geneesmiddelen, maar ook wat betreft gezond leven. Is een cholesterolverlager echt nodig, of kunnen het probleem ook verhelpen met aanpassingen in de leefstijl van de patiënt? Dezelfde vraag geldt voor bloeddruk en diabetes medicatie. De apotheek zou een veel grotere rol kunnen spelen als het gaat over leefstijladviezen. Daar is nu weliswaar nog geen vergoedingensysteem voor, maar ik vertrouw erop dat dat er wel komt.’

Welke uitdagingen ervaar je?

‘In de dagelijkse praktijk ervaar ik twee uitdagingen. Het eerste is het preferentiebeleid. Het preferentiebeleid is bedacht om prijzen omlaag te krijgen en beperkt daardoor in keuzevrijheid. Dit zorgt voor irritatie bij de patiënt. Wij kunnen hier als apotheek niet van afwijken. Het tweede is de voorraden van de geneesmiddelen. Jammer genoeg kampen we laatste tijd met enorme tekorten in Nederland, waardoor sommige geneesmiddelen tijdelijk niet leverbaar zijn. Hierdoor moeten we de arts bellen voor een alternatief. Dit allemaal zorgt ervoor dat de patiënt langer moet wachten.’

‘Ik heb nog weinig ervaring in het aansturen van mensen.’

‘Mijn grootste persoonlijke uitdaging is het stukje leiderschap. Leiderschap is geen onderdeel van de opleiding farmacie. Maar je krijgt wel met een team te maken. Ik heb nog weinig ervaring in het aansturen van mensen. Soms beland je in een discussie met een assistent en loop je hierop vast. Ik kijk goed wat mijn opleider doet in zulke situaties. Daarna vraag ik waarom hij deze keuze heeft gemaakt. Ik leer daar veel van.’

Hoe belangrijk is persoonlijke ontwikkeling voor jou als apotheker?

‘Heel belangrijk. Ik wil graag een goede apotheker zijn en blijven. Dit kan alleen als ik me continue ontwikkel op alle vlakken: kennis, communicatie, leiderschap… De opleiding tot specialist helpt me hierin enorm. Er zijn verschillende trainingen en cursusdagen over leiderschap en communicatie. Dit neem ik mee naar de praktijk en gaandeweg ontdek ik wat het beste bij mij als apotheker past. Als leider vind ik het belangrijk open en positief te zijn. En de ene assistent heeft iets anders nodig dan de andere assistent. Daar probeer ik me op aan te passen. En door de feedback van de assistenten leer ik ook weer veel over mijn handelen.’

Je werkt, volgt opleidingen en hebt natuurlijk een privéleven. Hoe combineer je al die dingen?

‘Het is heel druk. Dat is een flinke uitdaging, zeker in het begin. En soms lijdt mijn sociaal leven daaronder. Ik ga sowieso drie keer per jaar op vakantie. Die ontspanning heb ik nodig om het harde werken vol te kunnen houden. En daarnaast probeer ik mijn tijd zo goed mogelijk te managen. Tijdens één van de eerste cursusdagen kregen we les in tijdmanagement. Zorg ervoor dat je een goede balans vindt tussen werk, opleiding en je privéleven was de boodschap. En dat probeer ik zeker te doen.’

‘In de apotheek is het verdelen van de taken heel belangrijk. Je bent als apotheker weliswaar in je eentje, maar je team is met meer. De gezamenlijke tijd moet zo optimaal mogelijk worden ingezet. Prioriteiten stellen en delegeren is iets wat ik echt heb moeten leren. Maar het gaat me steeds beter af. Ik plan mijn taken en besteed er ook niet meer tijd aan dan ik van tevoren heb bepaald. Ook mijn opdrachten voor de opleiding plan ik in. Zo lukt het me niet in de avonden of weekenden te werken.’

Wie is jouw grootste inspiratiebron?

‘Blije patiënten. Als ik zie hoe blij iemand wordt nadat die goed is geholpen, weet ik waarvoor ik dit vak gekozen heb. Ik doe veel back-office werk, maar zorg ervoor dat ik elke dag mensen help aan de balie. Als ze tevreden en met een blij gezicht de apotheek uitlopen kan mijn dag niet meer stuk. Het vele persoonlijke contact met de patiënten is ook de reden dat ik voor de openbare apotheek gekozen heb.’

Wat wil je de lezer nog meegeven?

‘Mijn boodschap is voor de aiossen die net begonnen zijn. Tegen hen wil ik zeggen: hou vol! De rust komt er echt in de loop van de tijd. Zorg ervoor dat je niet alles op je eigen bordje legt door duidelijk je grenzen aan te geven. In het begin is dat lastig, maar geloof me, je wordt er steeds beter in.’

Wil je Kadir volgen, dat kan hier via Linkedin.

Marjolijn duisenberg
Interview met expert Marjolijn Duisenberg
Interview met expert Marjolijn Duisenberg 940 788 KennisConnect

‘Een inspirator voor de zorg, dat is wat ik graag wil zijn.’

Marjolijn Duisenberg volgde haar opleiding tot ziekenhuisapotheker bij De Heel Zaans Medisch Centrum en de VU Medisch Centrum. Na haar opleiding ging ze aan de slag als laboratoriumapotheker in het ziekenhuis in Tilburg, waar ze later ook opleider werd. Marjolijn is getrouwd met Daniel. Samen hebben ze vier kinderen. Dansen is een echte uitlaatklep, al sinds ze een klein meisje was. Daarnaast is ze privé graag creatief bezig. Die creativiteit is ook belangrijk in haar werk. Daarom startte ze begin van dit jaar haar eigen onderneming: ZorgMuse. We spraken met Marjolijn over ons vak en de ambitie die ze heeft met ZorgMuse. 

Wat een toffe naam: ZorgMuse. Hoe ben je daarop gekomen?

‘Op internet zijn er programma’s om een acroniem te maken. Van de letters van mijn naam kwam daar het woord “muse” uitrollen. Muse staat voor mij voor inspirator. En dat is wat ik graag wil zijn, een inspirator voor de zorg. Mijn gevoel bij de naam was meteen goed. Als echte apotheker heb ik toch geprobeerd om de beslissing te onderbouwen met data. Ik heb meerdere namen bedacht en mensen in mijn omgeving laten stemmen. Helaas was de steekproef te klein om tot een significant resultaat te komen. Ik heb dus geluisterd naar mijn gevoel en voor ZorgMuse gekozen.’

‘De ondertitel bij mijn bedrijf is voor mij minstens zo belangrijk” “brengt lijn in de zorg”.

Vrienden en familie noemen mij Lijn. Met ZorgMuse wil ik structuur (lijn) in de zorg aanbrengen. Dat is mijn analytische kant. En daarnaast, voor mij persoonlijk nog veel belangrijker, wil ik (Marjo)Lijn in de zorg brengen. Dat doe ik met mijn zorgzaamheid en creativiteit.’

Waarom ben je ZorgMuse begonnen?

‘Als opleider vind ik het mooi om mensen te zien ontwikkelen. Dan ga je jezelf ook vragen stellen: Wat doe ik? Waar word ik enthousiast van? Op een gegeven moment merkte ik dat de rek om mezelf te ontwikkelen in het ziekenhuis eruit was. Gedurende de opleiding tot intervisiecoach heb ik de knoop doorgehakt om voor mezelf te beginnen. Ik werk nog wel als ziekenhuisapotheker, om connectie te houden met het vak. Ik kan nu alleen zelf beslissen wat ik wanneer doe en met wie. Dat vind ik fijn.’  Met ZorgMuse helpt Marjolijn zorgprofessionals met persoonlijke ontwikkeling en groei, zodat zij optimale patiëntenzorg kunnen leveren. Dit doet ze met een combinatie van coaching, intervisie en opleiding.

Waar ligt jouw expertise als ZorgMuse?

‘Ik heb ruim 20 jaar ervaring als ziekenhuisapotheker. In die tijd is mijn interesse en aandacht altijd uitgegaan naar opleiding en onderwijs. Ik heb dus veel relevante ervaring in de branche. Daarnaast is er mijn intrinsieke interesse om mensen te willen begrijpen én inspireren. Ik stel graag vragen. Waar loop je tegen aan? Wat voor apotheker wil je worden? Hoe sta je verder in het leven? Als ik aanvoel wat er níet gezegd wordt, benoem ik dat. Het is fantastisch als iemand tot een inzicht komt en je daar getuige van mag zijn en wellicht een stukje aan hebt bijgedragen.’

Je bent ook in opleiding tot coach?

‘Klopt. Tijdens de coachgesprekken die ik voer voor ZorgMuse, gebruik ik veel van mijn ervaring als opleider. Die ervaring is heel waardevol en tegelijkertijd merk ik dat ik nog niet ben uitgeleerd. Het is echt een vak apart. De opleiding tot professioneel coach volg ik enerzijds om het coachen beter te beheersen en meer tools te krijgen. Anderzijds doe ik het ook voor mijn eigen persoonlijke ontwikkeling. Ik vind zelfkennis essentieel bij het coachen.’ ‘Een echte eyeopener voor mij is de theorie rondom het levensscript volgens Transactionele Analyse. Iedereen heeft een levensscript, gebaseerd op overtuigingen die je als kind hebt opgedaan. Op basis hiervan ontwikkel je, vaak onbewust, bepaald gedrag: je patronen. Als je je hierin meer verdiept, krijg je inzicht in waarom je doet wat je doet. En nog belangrijker: je kunt je eigen keuzes gaan maken. Vaak leef je volgens een ingesleten karrespoor en voelt het bevrijdend dat je je eigen pad mag volgen. Het heeft me een tijd gekost om ZorgMuse te laten ontstaan. Ik ben opgevoed met het gegeven dat het belangrijk is om zekerheid te hebben, bijvoorbeeld in de vorm van een vaste baan. Ik moest loskomen van die overtuigingen die in mijn systeem zaten, voordat ik deze stap kon zetten.’

Hoe zie je de toekomst van het apothekersvak?

‘Ik denk dat de apotheker zich steeds meer zal gedragen als behandelaar. Deze beweging is al een tijdje ingezet, maar vindt nu steeds meer zijn plek. Het is belangrijk dat we meer deel uitmaken van het behandelteam rondom de patiënt. Voorheen vlogen we elke casus heel inhoudelijk aan, maar is dit wat de patiënt nodig heeft? Misschien heeft de patiënt een heel ander doel met de behandeling. Wil hij/zij minder pijn? Of misschien minder pillen slikken? Samenwerking met de patiënt is essentieel. Dat vergt goede communicatieve skills. Zonder de kennis uit het oog te verliezen, zouden we hier meer aan kunnen werken.

Zijn we hier al klaar voor?

‘Ik denk dat we al heel ver zijn. Maar ik denk ook dat er apothekers zijn die nog wat koudwatervrees hebben. Wat voegt het toe? Kan ik de plek als behandelaar wel innemen? Over het algemeen zijn apothekers heel bescheiden. We mogen onszelf meer laten zien, ons minder ondergeschikt voelen. Ik vind dat we een unieke positie hebben in de zorg: we zijn breed opgeleid, hebben veel kennis en zijn praktisch. Dat maakt dat we de zorg vanuit verschillende perspectieven kunnen bekijken. We hebben dus per definitie een toegevoegde waarde!’

Heeft een coach ook toegevoegde waarde in de apothekersbranche?

‘Zeker. Een coach kan op veel manieren bijdragen. Vaak wordt er gedacht dat een coach wordt ingezet als het niet zo goed gaat. Bijvoorbeeld bij uitval of stress. Zelf denk ik echter dat een coach juist ook van toegevoegde waarde is bij zeer succesvolle mensen. Iedereen kan leren van en over zichzelf. En als je daar professionele begeleiding bij zoekt, neem je jezelf en je vak serieus.’

Iets heel anders: waar gaat je hart sneller van kloppen?

‘Van heel veel dingen! Van mooie gesprekken met mensen. En van je lijf vanzelf laten bewegen door muziek te voelen. Al sinds ik een klein meisje ben, dans ik. Klassiek ballet, jazzballet, stijldansen, acrobatisch rock ’n roll en moderne dans. Dansen is echt mijn uitlaatklep. Het geeft energie, inspiratie en brengt je in verbinding met mensen.
Mijn hart gaat ook sneller kloppen van mijn werk. Het bijdragen aan iemand tot een inzicht laten komen. Van het oplossen van een ingewikkeld probleem. Van het bedenken van nieuwe concepten. En van onderwijs geven. En last but not least, heel persoonlijk: Van het zien opgroeien van mijn kinderen. Van de schoonheid van de natuur. En elke keer als ik Daniel zie.’

Wat wil je de lezer nog meegeven?

Het mooiste wat je kunt zijn, is jezelf!

Samen met Marjolijn hebben wij een serie trainingen voor apothekers ontwikkeld: Farmaceutische patiëntenzorg met Hoofd & Hart. Kijk hier maar eens voor meer informatie:

Meer weten over Zorgmuse of Marjolijn beter leren kennen? Dat kan via Linkedin of haar website.

ashley van dijk wiersma
Interview met expert Ashley Wiersma
Interview met expert Ashley Wiersma 798 800 KennisConnect
“Kies voor de dingen waar je energie van krijgt”

Ashley Wiersma is in 2015 afgestudeerd als apotheker en heeft zich daarna gespecialiseerd als Openbaar Apotheker specialist. Ze houdt ervan om hard te werken en nieuwe dingen te leren. Maar ze maakt ook heel bewust tijd om te genieten. Dat doet ze graag met haar man Mark en drie jarige zoon Riley, met wie ze sinds begin 2022 op Curaçao woont.

Je bent geëmigreerd naar Curaçao met je gezin. Hoe zijn jullie daartoe gekomen?

“Emigreren is altijd een droom geweest, een onderwerp waar we graag over spraken en fantaseerden. Het bleef bij praten, totdat mijn man Mark en ik allebei op een punt kwamen dat we vastliepen in Nederland. Er zijn in Nederland veel regels, sociale verwachtingen en iedereen is druk. Ik merkte bovendien dat ik niet zo veel energie meer kreeg van het werk dat ik deed als apotheker. Ik keek om me heen en stuitte op een vacature voor de Nederlandse Antillen. Mark zei meteen: waarom niet? Hij was niet gebonden aan Nederland. Mark is militair geweest en heeft daar PTSS aan overgehouden. Dat heeft natuurlijk invloed op ons leven, maar we willen er vooral positief mee omgaan.” Toen Curaçao eenmaal in het vizier was, besloten Ashley en Mark Villa Veteran op te zetten. Een vakantieplek met speciale aandacht voor veteranen. “We willen graag van betekenis zijn voor veteranen met dezelfde uitdagingen als Mark. Villa Veteran is een plek waar je echt tot rust kunt komen, met zo min mogelijk prikkels.”

“Heerlijk om de reacties van collega’s te zien, toen ik vertelde over onze plannen.”

“Het is allemaal heel snel gegaan. In augustus ontstond het idee en iets meer dan een half jaar later hebben we de overtocht gemaakt. We hadden een huis gevonden op Curaçao waar we ons ontzettend goed bij voelden, het idee voor Villa Veteran was ontstaan en ik kreeg de kans om te ervaren hoe het zou zijn als apotheker op Curaçao. Natuurlijk missen we af en toe onze familie dichtbij, ook in praktische zin. Maar we zijn vooral heel blij dat we deze kans hebben gegrepen.” Het zetten van de stap om als apotheker in Curaçao aan de slag te gaan, heeft Ashley als één van de leukste momenten in haar carrière ervaren. “Heerlijk om de reacties van collega’s te zien, toen ik vertelde over onze plannen. Ze vonden het heel leuk voor ons als gezin, maar ook jammer dat ik het team zou verlaten. Dat geeft toch wel een gevoel van waardering”

Hoe bevalt het om te werken als apotheker op Curaçao?

“Ik vind het heel bijzonder, zowel in positieve als negatieve zin. Heel veel van wat ik in Nederland gewend was te doen, gebeurt hier niet of nog niet zo uitgebreid. Voornamelijk medicatiebewaking is iets wat ik snel moest ‘loslaten’. Er zijn minder veiligheidssignalen in het proces ingebouwd. De ICT ontwikkeling is hier nog niet zo ver. Logistiek is ook een grote uitdaging. Medicijnen komen vanuit allerlei landen en je hebt te maken met meerdere groothandels. Wat bestel je waar en is het überhaupt beschikbaar? Daarnaast is er vaak geen kwaliteitssysteem, omdat dat geen vereiste is hier. Op gebied van kwaliteit wordt er gedaan wat de apotheek zelf denkt dat nodig is. Goede afspraken en duidelijke instructies aan assistenten zijn dan nog belangrijker.”

Hoe is het om de standaarden die in NL zo belangrijk zijn, los te moeten laten?

“Ik had verwacht dat ik er meer moeite mee zou hebben dan ik tot nu toe heb ervaren. Voordat we hier kwamen had ik al contact met een apotheker op het eiland. Ik was dus al een beetje voorbereid. En ik houd sowieso van een praktische aanpak, dat komt me nu goed van pas. Ik vind het heel leuk om me te verdiepen in de processen in de apotheek, te bekijken hoe het beter zou kunnen en daar het positieve resultaat van te zien. Ik stel graag de vraag waarom iets op een bepaalde manier wordt gedaan. Met name op het gebied van kennis over kwaliteit en patiëntenzorg hoop ik iets toe te kunnen voegen. Maar ik heb ook gemerkt dat je je vooral zelf moet aanpassen. De cultuur is heel anders in Nederland. Ik neem daarom de tijd om te ervaren hoe alles hier gaat.”

Wat vind jij belangrijk als apotheker?

“Plezier, goede communicatie en laten zien dat je er bent voor je team is voor mij belangrijk. En dat je energie krijgt van wat je doet en de mensen om je heen. Daarnaast gaat mijn hart sneller kloppen van het leren van nieuwe dingen. Het maakt soms niet eens uit wat het precies is, nieuwe dingen geven altijd weer nieuwe energie.”

Welk moment op je werk vergeet je nooit meer?

“Dat zijn toch wel bepaalde gesprekken geweest aan de balie met verschillende patiënten. Bijvoorbeeld een psychiatrische patiënt, die van zijn psychiater geen nieuw recept kreeg voor Cialis. Hij was het daar niet mee eens. Dit gesprek vond niet plaats in de spreekkamer. Zul je altijd zien. En de rest kun je waarschijnlijk zelf wel invullen,” zegt Ashley met een knipoog.

Wat is je grootste ergernis als apotheker?

“Het feit dat er steeds minder mag als apotheker in Nederland en steeds meer moet. Meestal in het kader van kosten. Je ziet met eigen ogen wat de impact is. En of het daadwerkelijk kostenbesparend is, is maar de vraag.” Ashley geeft een voorbeeld over incontinentiemateriaal dat geleverd moet worden door andere partijen. Dit zorgde voor veel verspilling van materiaal en onbegrip bij patiënten. “Het wordt steeds lastiger uitleggen waarom bepaalde maatregelen worden getroffen. Dat zijn dingen die je er als apotheker allemaal bij krijgt.”

Zijn er nog dromen?

“Jazeker. Als gezin zo veel mogelijk samen zijn en genieten van het leven. Waar ter wereld dat ook mag zijn. Of ik over een tijdje nog aan het werk ben als apotheker durf ik niet met zekerheid te zeggen. Mark en ik hopen van grotere betekenis te kunnen zijn voor veteranen. Het is onze droom Villa Veteran in de toekomst verder uit te breiden.”

Wat wil je de lezer meegeven?

“Kies voor de dingen waar je energie van krijgt.”

Ashley volgen? Dat kan op Linkedin en Instagram.

Corien de Groot
Interview met expert Corien de Groot
Interview met expert Corien de Groot 798 798 KennisConnect
“Mijn werk-privébalans is heel goed. Ik ben nooit echt toe aan vakantie.”

Onlangs zijn we weer in gesprek gegaan met een expert in ons vakgebied: Corien de Groot. Allereerst vroegen we wie ze is en wat ze doet. “Ik ben Corien (47) en na mijn studie Farmacie heb ik in Apotheek Flevowijk in Kampen en in de poliklinische Apotheek Isala in Zwolle gewerkt.” Na 15 jaar werken als apotheker, is het in 2019 tijd voor een nieuwe stap. “Dat jaar ben ik gestart met mijn eigen bedrijf ‘Groot in Kwaliteit’. Kwaliteit heeft altijd mijn interesse gehad, ik zie het als een belangrijk middel om een bedrijf of een product te verbeteren. Daarom begeleid ik apotheken bij het kwaliteitssysteem. Zowel HKZ als GMP.”

Maar naast kwaliteit heeft Corien ook andere interesses.

Zo vertegenwoordigt ze de openbare apothekers uit de regio Zwolle (CAVRZ) in verschillende overleggen met het ziekenhuis Isala en is ze op landelijk niveau betrokken bij het Medicatieproces. Ook ondersteunt ze KennisConnect bij het geven van cursussen over o.a. slikproblemen, bloedverdunners en gespreksvoering. En Corien zit ook in het deskundigheidspanel van het AMP en de redactieraad van Stichting Uitgifte Informatie. “Ik doe graag veel verschillende dingen. Het geeft me energie en houdt me scherp. En soms kan ik de kennis die ik opdoe bij de ene opdracht weer gebruiken bij een andere.”

We vragen Corien waar haar hart sneller van gaat kloppen.

Er verschijnt een lach op haar gezicht. “In mijn privéleven geniet ik van reizen, wandelen, hardlopen en werken in de tuin. Daarnaast lees ik graag en vind ik het heerlijk om te ontspannen in de sauna. Ook geniet ik van lekker eten en drinken met familie en vrienden.” Corien vertelt enthousiast verder: “Wat werk betreft gaat mijn hart sneller kloppen van het praktisch maken van richtlijnen of andere beleidsmatige zaken. De Werkgroep Medicatieveiligheid in de regio rondom Isala (Meppel en Zwolle) heeft de afgelopen jaren hard gewerkt aan het verbeteren van het ontslagproces. En ik vind het fantastisch om te zien dat wanneer je elkaars processen leert kennen, dat er dan ook onderling begrip komt. En goede samenwerking in de regio is uiteindelijk ook beter voor de patiënt. Dus eigenlijk word ik heel blij van het verbeteren van allerlei zaken.”

Ze heeft er dan ook moeite mee wanneer men niet naar het geheel kijkt.

“Mensen zijn volgens mij bang dat verandering zorgt voor extra werk. Vaak heeft men geen idee wat de impact van hun werk is op de volgende zorgverlener in de keten. Het is goed om regelmatig met een helicopterview te kijken en er samen iets beters van te maken. Daar wordt ieders werk efficiënter én leuker van.”

Wat is Coriens toegevoegde waarde in dit soort processen?

“Ik ben enthousiast en houd van aanpakken. Ik denk dat mijn nieuwsgierigheid me helpt bij het stellen van vragen. Door die vragen worden ik en andere mensen aan het denken gezet en ontstaat beweging. Op die manier kom je uiteindelijk tot de kern.”

Wat is belangrijk in haar werk?

“Dat ik er energie van krijg! En ook dat ik mijn eigen tijd kan indelen. Dat zorgt voor veel vrijheid.” Omdat ze voor zichzelf werkt, is haar werk niet heel erg gescheiden van haar privéleven. Maar dat is voor Corien geen probleem, ze pleegt met plezier een telefoontje op de skipiste. “Juist doordat ik zoveel vrijheid heb, voelt dat niet als een opgave. Mijn werk-privébalans is heel goed. Ik ben nooit echt toe aan vakantie.” Dat was in het verleden wel anders. “Toen ik in de poliklinische apotheek werkte, ging ik regelmatig over mijn grenzen heen. Ik had toen een te hoog verantwoordelijkheidsgevoel en voelde daardoor veel druk. Daar heb ik veel van geleerd.” Corien is dan ook niet bang opnieuw in die valkuil te trappen.

De vrijheid om te kiezen welke klussen ze wel of niet aanneemt helpt daarbij.

“Ik bepaal zelf wat ik wel of niet doe, kies voor de dingen die ik heel erg leuk vind en bewaak mijn werk/privébalans heel goed. Maar dat betekent niet dat het altijd makkelijk is om nee te zeggen. Ik krijg soms leuke opdrachten aangeboden, waar ik dan toch nee tegen zeg, omdat het anders te veel is. Ik heb mijn avondjes met een boek op de bank of wroeten in de tuin ook echt nodig.”

We vragen Corien of er een moment is in haar loopbaan dat haar altijd zal bijblijven. Weer die glimlach.

“Meerdere mooie momenten zelfs! Vooral met patiënten die ik intensief heb begeleid, gewoon door er écht voor ze te zijn en aandacht te hebben. Dat voelde voor mij heel vanzelfsprekend om te doen, maar voor de patiënt maakt dat soms een wereld van verschil.” Ook minder mooie momenten maken veel indruk. “Een collega kwam op het werk vertellen dat ze ongeneeslijk ziek was. Dat had zo’n impact op mij en het team, dat was een heel intense tijd.”

Wie is voor haar een inspiratiebron?

“Meerdere mensen eigenlijk. Als eerste denk ik aan Dick Tromp. Hij en zijn vrouw waren mijn opleiders in Apotheek Flevowijk. Hij gaf een heel inspirerende presentatie tijdens de openingsdag op de universiteit en toen dacht ik: “Bij hem wil ik werken!” Zo fijn dat dat is uitgekomen en dat ik veel van hem en zijn vrouw heb mogen leren. Maar ook mijn partner, hij gaat altijd zijn eigen weg en dat vind ik heel mooi om te zien.”

Zijn er nog dromen?

“Jazeker! Dat ik mij verder kan ontwikkelen als mens en apotheker. En heel cliché maar toch echt waar: gezond en gelukkig zijn. Gezond blijven door gezond te eten en regelmatig te bewegen. En gelukkig zijn door leuke dingen te doen met mijn gezin, familie en vrienden. En ook soms te genieten van de minder gezonde dingen,” voegt ze er lachend aan toe.

Door ontwikkelen als mens, hoe doet Corien dat?

“Door gesprekken te voeren over het leven met vrienden en mijn partner. Zelfreflectie vind ik heel belangrijk. Ook in de opvoeding van mijn kinderen vraag ik me regelmatig af hoe ik dingen beter kan doen of anders kan aanpakken. Daarin feedback krijgen van zowel mijn partner als de kinderen zelf is heel waardevol, daar leer ik veel van.”

Tot slot: Wat wil je de lezer meegeven?

“Doe wat jou gelukkig maakt en laat anderen daar soms van meegenieten.”

Corien vind je op Linkedin. Klik hier!

 

Ellen Kruize-Kok
Interview met expert Ellen Kruize-Kok
Interview met expert Ellen Kruize-Kok 800 800 KennisConnect
“Pluk de dag. Geniet van het leven. Jij bent degene die aan de knoppen draait!”

 Ellen Kruize-Kok (34) heeft om medische redenen een bijzondere carrière bewandeld in de farmacie. Van apothekersassistent naar een eigen uitzendbureau en van communicatieadviseur tot auteur. Ze leert ons dat het leven niet altijd komt zoals je wenst dat het komt. Je bent zelf verantwoordelijk voor je eigen geluk.

Wie ben je?

Ik ben Ellen. In 2004 nam ik voor het eerst een kijkje aan de ‘apothekersassistent-kant’ van de balie in de apotheek. Dat was heel bijzonder. Achter de schermen was alles zo anders dan dat ik mij had voorgesteld. Vanaf dat moment was ik verkocht: ik wilde apothekersassistent worden. Ik ben de opleiding gaan doen in Groningen en daarna gaan werken in de apotheek. Na 6 jaar werken had ik behoefte aan meer uitdaging. Ik ben de opleiding tot medisch secretaresse gaan volgen. Een enorme pré in de apotheek, omdat ik de farmaceutische terminologie nu pas écht begreep. In 2013 kreeg ik bekkeninstabiliteit als gevolg van mijn zwangerschap. Helaas was dat het abrupte einde van mijn carrière in de apotheek. Ik kon niet meer staan en kwam in een scootmobiel. Wat nu?!

Dat lijkt me heftig! Na 8 jaar je droombaan op moeten geven…

Ja, dat was het ook. Je wordt dan gedwongen na te denken over de vraag ‘wat kan ik nog wél?’ Het heeft ervoor gezorgd dat ik in 2015 mijn eigen uitzendbureau in de farmacie heb opgericht. Dat ging zo goed, dat ik ervan schrok. Naast moeder zijn, runde ik ineens een goedlopend bedrijf. Dat was best intens! Tijdens het ondernemen ontdek je wat wel en niet bij je past. Zo ben ik erachter gekomen dat mijn passie in de zorg ligt. Daarnaast vind ik marketing en communicatie ontzettend leuk en hou ik ervan om mensen met elkaar te verbinden. In mijn toenmalige bedrijf liep ik leeg op het ‘koehandel’-element en dat is de reden dat ik mijn goedlopende bedrijf heb verkocht. In de periode daarna ben ik op zoek gegaan naar wat ik echt wil én wat ik fysiek nog kan. Ik zat destijds namelijk nog in een scootmobiel.

Hoe gaat het nu met je?

Ik ben super trots dat ik 8 kilometer kan lopen! Zware dingen tillen dat kan ik niet, maar er zijn genoeg mensen om mij heen die me daarbij helpen.

Heel mooi om te horen dat dit alles je ook veel gebracht heeft!

Jazeker! Mijn missie is om de zichtbaarheid van de apotheek op de kaart te zetten. Een aantal jaren geleden wilde geen enkele apotheek zichtbaar zijn. Gelukkig is dat nu helemaal anders. Nog steeds is er veel winst te behalen op dit vlak. Apothekers en apothekersassistenten kunnen hun verhaal vertellen. Op die manier weten mensen ook wat er achter de balie in de apotheek gebeurt. Dat is echt heel belangrijk!

Laten zien wat je meerwaarde is als apothekersassistent!

Precies. Assistenten zijn over het algemeen bescheiden en liever op de achtergrond. Ze schreeuwen hun kennis liever niet van de daken. Apothekersassistenten denken analytisch, zijn heel precies en hebben heel veel kennis. Het is zo belangrijk om verhalen te delen met de buitenwereld, zo komt er meer begrip en inzicht in ons vak.

 Van de belevenissen in de apotheek zouden we een boek kunnen schrijven. Iets wat ik meerdere apothekers wel eens heb horen zeggen. En jij hebt dat gedaan.

Aan materiaal voor het boek geen gebrek, ik moest zelfs kiezen. In mijn boek staan de verhalen die me echt aan het hart gaan. Er komt een beweging op gang door mijn boek, enorm leuk om mee te maken.

Wat is het doel van je boek “Educated drugdealer”?

Mensen een kijkje geven achter de balie in de apotheek. De meerwaarde van de apotheek laten zien. Letterlijk een ‘boekje’ opendoen over de apotheek. Dat maakt het ook wel spannend. Wat zullen de reacties zijn? De toekomst van de apotheek gaat er heel anders uitzien. De technologie moeten we omarmen, maar we zullen nooit zonder menselijk contact kunnen in de apotheek. Zorg verlenen is iets wat in je hart zit. Een patiënt helpen kun je alleen doen door die persoon te zien als mens, door goed te luisteren.

Heel bewonderenswaardig, hoe jij jezelf van alles hebt geleerd!

Als ik iets doe, dan stort ik me daar volledig in. Zo heb ik ook zelf mijn eigen boek uitgegeven. Een flinke klus om dat uit te zoeken maar nu ben ik professioneel uitgever!

Ik vind het leuk om dingen uit te zoeken. Dat is natuurlijk ook wat een apothekersassistent de hele dag doet. Een hele verantwoordelijke functie met een grote meerwaarde voor de patiënt. Als apothekersassistent ben je geneesmiddelexpert. Je hebt te maken met geneesmiddelen, dat is al risicovol. En dan moet je de informatie ook nog goed over weten te brengen aan de patiënt. De goede samenwerking tussen apotheker en apothekersassistent draagt daar enorm aan bij. Er zit een groot verschil in opleidingsniveau, maar ook in praktische kennis. Durf elkaar om hulp te vragen, dat is ontzettend belangrijk.

 Communicatie naar de patiënt is belangrijk, maar ook tussen de apotheker en apothekersassistent.

Jazeker! Je eigen gedrag en houding zijn hierbij essentieel. Ik heb als jonge assistente veel te maken gehad met agressie. Op zo’n moment sloeg ik vaak dicht. Je trekt je dan op aan meer ervaren assistenten en de apotheker. Het is fijn als zij voor je opkomen.  Je hebt elkaar dan nodig als apotheker en assistent.

In mijn boek besteed ik ook aandacht aan agressie in de apotheek. Dat moet echt veranderen. In het boek staan de eerste 100 reacties op de vraag “Heb je wel eens te maken met agressie in de apotheek?”. Heel bijzondere verhalen.

Er valt ook nog veel winst te behalen door je bewust te zijn van je eigen houding en gedrag in de communicatie naar patiënten toe. Daar staan wij in onze trainingen altijd bij stil.

Mooi, daar heb je als apothekersassistent/apotheker ook echt zelf invloed op! Wederzijds respect is hierin heel belangrijk. Je mag je grenzen aangeven en je niet te laten behandelen als vuil. Maar het is ook belangrijk dat je je inleeft in de patiënt en dat je vanuit dat perspectief handelt. In mijn boek komen de mooie en minder mooie kanten van de apotheek naar voren. Op deze manier weten studenten farmacie of apothekersassistenten waar ze voor kiezen.

Waar gaat jouw hart sneller van kloppen?

Ik word echt heel enthousiast van mijn werk. Mensen met elkaar in contact brengen, verbinden en elkaar te versterken. Daar word ik heel erg blij van.

Weer het verbinden van mensen!

Ja, aandacht voor elkaar. Niet alleen maar serieus. Ook lol maken. In het leven moet je plezier maken, dat is belangrijk. In mijn huidige werk als communicatieadviseur kijk ik altijd eerst naar wie ik voor me heb, het is zo belangrijk om iemand te leren kennen. Wat ik nu doe is totaal anders dan het vak apothekersassistent. Wat ik mis is de directe feedback van patiënten. Als ik nu iets schrijf dan moet ik heel lang wachten op feedback. Terwijl je in de apotheek direct weet wat de patiënt ervan vindt.

Wat is jouw grappigste of leukste moment in je carrière?

De manier waarop patiënten vragen stellen of namen van geneesmiddelen uitspreken. Zo was er eens een mevrouw die paracetamol/cocaïne wil kopen. Of een patiënt die haar vaginale ovule had opgegeten. Of iemand die een zetpil in z’n oor had gestopt bij oorpijn. Eigenlijk is dat heel schrijnend.

Wat is je grootste droom?

Ervoor zorgen dat mijn twee kinderen een mooi leven hebben. Ze hoeven niet altijd gelukkig te zijn, maar wel een mooi leven hebben. Mijn kinderen zijn echt het allerbelangrijkste in mijn leven. Dat is waar het om gaat. En gezondheid natuurlijk, dat is alles waard. Ik heb zelf ervaren hoe het is om in minder goede gezondheid te zijn.

Je bent echt een doorzetter. Hoe jij vanuit jouw situatie kijkt naar ‘wat kan ik nog wél’.

Dat vind ik echt leuk om te horen, dankjewel! Pluk de dag. Geniet van het leven. Jij bent degene die aan de knoppen draait! Maak plezier, maak het mooi.

Nieuwsgierig naar het boek van Ellen? Kijk dan hier!

Arianna Pranger
Interview met expert Arianna Pranger
Interview met expert Arianna Pranger 800 800 KennisConnect
‘Kies met je hart. De standaard weg is niet de enige weg.’

 

Arianna Pranger (36) is slim, creatief en een echte levensgenieter. Ze werkt 4 dagen in de week als docent/assistent professor bij de masteropleiding farmacie in Leiden en 1 dag als ziekenhuisapotheker in het LUMC. Deze combinatie zorgt ervoor dat ze affiniteit houdt met het werkveld en dat de studenten altijd de meest recente casuïstiek voorgeschoteld krijgen.

Docent en ziekenhuisapotheker, dat klinkt als een interessante combinatie. Hoe is dat zo gelopen?

Door mijn hart te volgen. Ik ben niet het type mens dat ver vooruitkijkt en mijn hele carrière van te voren uitstippelt. Ik doe vooral de dingen die ik op dát moment leuk vind, grijp kansen die op mijn pad komen en vertrouw erop dat iets op dat moment de juiste keuze is. Ik ben Farmacie gaan studeren omdat ik het vakgebied super interessant vind, met name infectieziekten, PK/PD en toxicologie, maar tot het einde van mijn studie heb ik niet echt geweten wat ik wilde met deze kennis. Ik wist wel dat ik geen openbaar apotheker wilde worden. Tijdens mijn 1e oriëntatie op een Master Farmacie onderzoeksproject had ik een gesprek met wijlen prof. Donald Uges, die zei: “als je nu voor dit onderzoeksproject kiest dan zit je aan mij vast..”, insinuerend dat het niet van meerwaarde was om verder te kijken naar andere projecten. En ik heb inderdaad niet verder gekeken en ben voor een onderzoeksproject op het laboratorium van de ziekenhuisapotheek van het UMCG gegaan, omdat de onderwerpen en daaraan gerelateerde verhalen mij direct intrigeerden. Dit onderzoeksproject is na mijn afstuderen mijn promotieonderzoek geworden op het laboratorium en in het Tuberculosecentrum, gecombineerd met dagdiensten op het laboratorium. Ik heb hier een ontzettend leuke, leerzame tijd beleefd in een omgeving die mij intrigeerde.

Wat intrigeerde je?

De combinatie van de multiculturele werkomgeving in het Tuberculosecentrum en de analytische en klinische mix, die het laboratorium te bieden heeft; veel van mijn parate toxicologische en laboratorium kennis stamt nog van toen. Prof. Donald Uges nam je overal in mee of mee naar toe – van strafrechtzaken tot het geven van onderwijs -. Er was altijd iets te beleven en tegelijkertijd was het een hele fijne omgeving om heel veel te mogen leren.

En na je promotie in opleiding tot ziekenhuisapotheker?

Ja. Aan het einde van mijn promotietraject ben ik in opleiding gegaan bij Isala in Zwolle.  Het was een leuke maar ook zeer intensieve tijd. Door de week werkte ik in de ziekenhuisapotheek en ’s avonds en in het weekend aan mijn proefschrift. Na mijn opleiding heb ik gewerkt in Dordrecht als ziekenhuisapotheker laboratorium, maar al gauw kwam er een mooie vacature in het LUMC voorbij. Een werkplek in een vooruitstrevend laboratorium van de ziekenhuisapotheek gecombineerd met 1 dag in de week onderwijs. Een combinatie, die voelde als op mijn lijf geschreven! Dit heb ik 2 jaar gedaan, en toen besloot ik, vlak voor mijn contractverlenging, aan te geven dat ik veel energie kreeg van het onderwijs en voelde ik aan alles dat ik dit graag veel meer wilde gaan doen.

Wat maakte dat je meer naar het onderwijs trok?

Door te luisteren naar mijn gevoel. Sommige routes lijken logisch: je promoveert, je gaat in opleiding en daarna ga je werken als ziekenhuisapotheker. En als dat allemaal relatief gemakkelijk op je pad komt dan ben je ook niet genoodzaakt om echt stil te staan. Begrijp me niet verkeerd; ik heb onderweg veel geleerd en ben ervan overtuigd dat mijn werk nu niet zo goed had kunnen doen als ik dit pad niet had afgelegd. En mijn inhoudelijke interesse voor PK/PD, toxicologie en infectieziekten is altijd de rode draad gebleven in mijn loopbaan. Maar door alle ‘hectiek’ en de flow waarin ik zat, heb ik er destijds nooit bewust bij stil gestaan waar ik nou écht energie van krijg. Pas na het afronden van promotieonderzoek, in die avond- en weekenduren, kon ik bijna niet anders dan echt even stil te staan. En kwam ik erachter dat ik niet de meeste energie krijg van mijn ZAPO-werkzaamheden maar wel van de interactie met studenten en van de uitdaging om ervoor te zorgen dat elke student de kennis doorgrond. Mijn werkgever heeft er direct alles aan gedaan om deze functieswitch mogelijk te maken, daar ben ik hen natuurlijk dankbaar voor.

Wow, mooie werkgever…

Dat is het zeker! Mijn rol in de ziekenhuisapotheek is nu anders, maar dat voelt goed. Gelukkig is de masteropleiding in Leiden enorm met de ziekenhuisapotheek verweven. Het is anders opgebouwd dan bijvoorbeeld in Utrecht of Groningen. In Leiden is de master farmacie als het ware een sectie van de ziekenhuisapotheek.

Hoe ziet jouw rol er nu uit in het ziekenhuis?

In principe doe ik de klinische taken. Deze taken zijn het meest relevant voor mijn werk in het onderwijs. Door deze combinatie hou je affiniteit met het vak en dat is waardevol. Dan begin ik mijn colleges: ’Laatst werd ik gebeld over een patiënt, die binnenkwam met een intoxicatie…’ De studenten vinden het leuk dat ik beschik over actuele, interessante casuïstiek. En vanaf 1 december 2021 heb ik specifiek de opdracht om te kijken naar de vertaalslag vanuit de praktijk naar het Master Farmacie onderwijs. Daarnaast doe ik vanuit mijn functie van assistent professor onderzoek naar het farmacie-onderwijs.

Wat vind je belangrijk op je werk?

Het creëren van een veilige leeromgeving zowel bij de studenten als in de ziekenhuisapotheek. Ik vind het belangrijk om in gesprek te zijn met de studenten, AIOS en coassistenten. Om écht te luisteren waar ze tegenaan lopen en ze een helpende hand te bieden. En het onderwijs hier bijvoorbeeld ook op af te stemmen. Hierin probeer ik mezelf ook kwetsbaar op te stellen. Ik geef ze bijvoorbeeld mee dat je ook als ZAPO niet altijd zeker bent van de keuzes die je maakt, maar probeer de studenten bijvoorbeeld mee te nemen in de afwegingen, die ik maak op basis van ervaring, om wel tot de beste keuze te komen. En op persoonlijk vlak heb ik in COVID-tijden tijdens de acute omzetting naar online onderwijs in de 1e weken ook wel eens geroepen: “Ik weet nu ook nog niet hoe, maar we gaan er samen voor zorgen dat het onderwijs doorgaat.” Ik ben ervan overtuigd dat dat gelukt is omdat er een continu open dialoog was met de studenten.

Eigenlijk zou daar meer aandacht voor moeten komen

Ja, dat denk ik ook. Dat zou al moeten beginnen tijdens de studie. Dat je mag leren en daar hoort fouten maken ook bij. Tijdens het geven van colleges loop ik ook weleens vast of er is een student die mij aanvult. Dat vind ik alleen maar mooi. Ik merk dat studenten daardoor meer durven en ook voelen dat ze nog niet alles hoeven te weten. De ene student scoort hogere cijfers dan de andere student, maar dat wil helemaal niet zeggen dat deze student ook een betere apotheker wordt.

Hoe pak je dat aan?

Door creatief te zijn. Ik ben zelf geen fan van de traditionele hoorcolleges en probeer telkens op een andere manier de lesstof aan te bieden. Ik vind het belangrijk dat je als docent studenten triggert om zelf actief met de studiestof aan de slag te gaan en om zelf logisch naar je advies of antwoord toe te redeneren. Plezier speelt hierin ook een grote rol. Veel studenten zijn gericht op het halen van targets. Ik probeer ook plezier uit te stralen. Als je het leuk hebt leer je zoveel meer!

Hoe zie jij het onderwijs over 10 jaar?

Niet iedereen leert op dezelfde manier en op hetzelfde tempo. Ik denk dat daar meer aandacht voor moet komen. Daarnaast denk ik dat er veel meer aandacht moet komen voor skills die je nodig hebt als toekomstige apotheker. Ons beroepsgroep is in beweging. Welke basis-skills hebben we nodig om zo goed mogelijk te kunnen anticiperen op toekomstige vraagstukken? Niet enkel stil staan bij kennis, die we nu goed kunnen gebruiken.

Leren op je eigen manier, hoe zie je dat voor je op grote schaal?

Ik ontwikkel werkvormen die om meer interactie en kritisch denken vragen. Dit levert discussie op, een ander frisse blik, maar ook het moeten doorgronden van de studiestof. Dat je als het ware samen de ‘weg naar kennis’ bewandeld. Ook vind ik de praktische toepasbaarheid op de patiënt, die straks bijvoorbeeld voor je staat aan de balie, belangrijk. Continu ben ik bezig om werkvormen te bedenken die we kunnen inzetten om dit doel te bereiken. Daar krijg ik veel energie van. Er is zoveel meer mogelijk dan dat we nu soms denken.

Kun je een voorbeeld noemen van zo’n interactieve werkvorm die je hebt bedacht?

Ik heb studenten een video podcast laten maken. Ze kregen de opdracht om lekenfeiten te bediscussiëren over Covid-19. Wat is de wetenschappelijke onderbouwing en hoe vertaal je dit terug naar lekentaal? Probeer dat eens uit te leggen, ontzettend moeilijk. Deze opdracht sluit mooi aan bij het maatschappelijke belang en professioneel handelen van apothekers. Kennis vertalen in Nederlandse woorden. Van de keiharde wetenschap richting de patiënt centraal. Het leren denken vanuit het perspectief van de patiënt. Je kunt zoveel meer werkvormen inzetten om tot een resultaat te komen.

Wat leuk.

Ik had niet gedacht dat het eindresultaat zó leuk zou zijn. Iedereen had op de podcast anders ingericht qua format. Ik had ze enkel kaders meegegeven, maar daarbinnen waren zij vrij. En weet je wat me opvalt? De studenten die normaal gesproken iets lagere cijfers halen doen dit juist hartstikke goed. Zij zijn heel creatief en kunnen op eenvoudige wijze, farmaceutisch gerelateerde zaken uitleggen aan een patiënt. Ik heb de podcasts beoordeeld op kennis, wetenschap, professioneel handelen (advies vanuit de apothekersrol) en communicatie (vertaalslag naar lekentaal).

 Wat is jouw grootste ergernis?

Ik erger mij niet heel snel. Maar als ik mij erger dan is het vaak als mensen zich heel anders voordoen als dat ze zijn. Dat ze zich niet kwetsbaar op durven stellen. Ik heb altijd  zoiets van: doe maar normaal. Iedereen is mens, voel je niet beter dan een ander.

Wat is een moment op je werk dat je nooit meer vergeet?

Ik denk het moment dat ik aangaf dat ik meer onderwijs wilde geven. Ik voelde mij hier heel sterk in. Ik kon niet anders dan hiervoor kiezen. De fijne reactie hierop van mijn werkgever is mij ook goed bijgebleven. En natuurlijk het moment waarop ik in het jaar na mijn functieswitch werd verkozen tot beste docent van de Universiteit Leiden en daarna zelfs in de finale mocht staan van de landelijke docent van het jaar verkiezing. Het in de finale mogen delen van wat ik het leukste vind om te doen. Dat alleen al voelde als winst.

Wie is jouw inspiratiebron?

Dat is niet persé 1 iemand. Gaandeweg zijn er mensen geweest die mij hebben geïnspireerd. Vaak maakten die mensen een andere keuze maken dan ‘de standaard’. Zij  bewandelen hun eigen weg, zijn authentiek. Neem bijvoorbeeld Eli Dijkers. Hij heeft zijn opleiding afgerond en is daarna de fotoacademie gaan doen. Heeft z’n hart gevolgd. Dat vind ik mooi! Qua werkgever vind ik het LUMC inspirerend. Zij kijken echt naar de behoeften van de individuele persoon en zijn in staat om hierin mee te bewegen. Henk Jan Guchelaar is voor mij een voorbeeld van een inspirerend, menselijk leider. Hij zet mensen in z’n kracht. Ik vind dat ook belangrijk, dat mensen gezien worden.

Wat is jouw grootste droom?

Vanuit mijn rol als apotheker en/of (bij voorkeur) docent zou ik graag een vrijwillige bijdrage leveren in een land die dat nodig heeft. Ik heb hier wel eens informatieavonden voor bezocht, maar ik ben er nog niet precies uit hoe dat eruit zou moeten gaan zien. Maar dat ontvouwt zich vanzelf.

Wat zou je de lezer willen meegeven?

Kies met je hart. De standaard weg is niet de enige weg, je mag zelf kiezen. Als er dingen anders lopen dan dat je had gedacht, dan zal dat wel zo moeten zijn. Of het is een waardevolle les of er komt iets nog mooiers op je pad. Ga ervoor!

Voor het Linkedin profiel van Arianna, klik hier!

Arjan Boekweg
Interview met expert Arjan Boekweg
Interview met expert Arjan Boekweg 800 800 KennisConnect

“Het is een balans tussen wat je geeft en wat je krijgt.”

Arjan Boekweg (33) is een generalist, apotheker en vader van 2 mooie jongens. Zijn kracht zit echt in zijn brede kennis en voorliefde voor processen. Arjan voelt zich op veel plekken thuis. Hij heeft behoorlijk wat omzwervingen gemaakt door Nederland. Arjan is opgegroeid in Noord-Groningen, heeft gestudeerd in Groningen, gewoond en gewerkt in Den Bosch en Den Haag. Inmiddels woont hij nu 1,5 jaar met zijn gezin in Twello. En is hij sinds een paar maanden werkzaam als apotheker in Warnsveld. Plezier en samenwerken en een fijne sfeer zijn heel belangrijk voor hem. Want alleen dan kan Arjan met zijn team goede zorg leveren.

Waar gaat jouw hart sneller van kloppen?

Vooral als ik dingen goed kan doen en daar waardering voor krijg. Dat is in de apotheek, wanneer we het werk goed kunnen organiseren. Terugkrijgen van collega’s en patiënten dat ze tevreden zijn. Dat doen we echt met z’n allen, ik kan en wil de apotheek niet in mijn eentje draaien. Dit is echt waar het voor mij om draait. Patiënten die snel en inhoudelijk goed geholpen zijn en hun waardering uitspreken. Daar krijg ik energie van, dat vind ik echt leuk! Ik ga vrij goed op het krijgen van waardering ;).

 Krijg je die waardering in de apotheek waar je nu zit?

Ja zeker. Ik krijg te horen dat patiënten blij zijn met hoe ze geholpen zijn. Fijn hoe we hebben meegedacht bijvoorbeeld. Gekeken hebben naar oplossingen. Maar er zijn ook genoeg mensen die aan de andere kant van het energiespectrum zitten hoor! Het is daarom ook belangrijk wanneer je in een proces zit, waar veel verandering gaande is dat je succesjes kunt vieren samen met het team. Dat je echt merkt dat de dingen ook beter gaan. Dat veranderingen ook voor verbetering zorgen. Anders voelt het als trekken aan een dood paard. Wij zitten nu bijvoorbeeld in de ontwikkeling richting papierloos werken en daarnaast de overgang naar een ander apotheeksysteem.

“Span je maximaal in binnen de mogelijkheden”

 

Jij hebt bij Pharmalead gewerkt. Merk je verschil in je werk als apotheker, nu je op een vaste plek zit?

Uiteindelijk is het doel hetzelfde: goede zorg leveren. In elke apotheek werk ik altijd om zo goed mogelijk zorg te leveren binnen de mogelijkheden. Ik zeg ook vaak tegen mijn team: ‘span je maximaal in binnen de mogelijkheden, dan krijg je voor elkaar wat het beste is voor de patiënt’.

Wat is het verschil?

Ik zie deze baan in Warnsveld als een lange termijn project. Het verschil met Pharmalead is dat de druk hoger is, omdat je zo snel en zo goed mogelijk een klus moet klaren. Ik ben heel dankbaar voor de verschillende opdrachten die ik heb mogen doen. Daar heb ik ontzettend veel van geleerd.

 Wat is jouw expertise?

Ik ben een generalist. Ik ben nergens de beste in. Mijn kracht is dat ik van veel dingen weet hoe het werkt. Ik ben meer van het proces, dan de farmaceutische diepgang. Harmonie en waardering binnen een team vind ik erg belangrijk. Dat krijg ik ook vaak te horen in de verschillende apotheken waar ik gewerkt heb ‘het was fijn en gezellig samenwerken met jou’. Als apotheker heb je een leidinggevende functie, dat maakt het soms wel lastig.

De juiste balans hierin zoeken dus?

Ja, die balans kan soms moeilijk zijn. Er moeten nu eenmaal beslissingen gemaakt worden en knopen doorgehakt. Dan kan het niet te gezellig zijn. Daar denk ik wel over na.

 Kun je gezellig zijn als goede leidinggevende?

Ja precies! Dat hangt ook af van je rol in de apotheek op dat moment. Als beherend apotheker is die rol anders dan wanneer je een tijdelijk opdracht hebt in een apotheek. Bovenaan staat voor mij wel dat je prettig met elkaar moet werken, want dan werk je samen en bereik je meer! Dan boek je als team resultaat.

Welk moment op je werk vergeet je nooit meer?

Ik heb in veel apotheken gewerkt. Daar heb ik veel meegemaakt. Ik kan er wel een boek over schrijven! Wat ik zeker een moment vind, die ik nooit vergeet, is dat er laatst een patiënt aan de balie stond die het gesprek ongevraagd aan het opnemen was met zijn telefoon. Toen ik dat zag, was ik zo verbaasd!

Wat is voor jou een bijzonder moment in je carrière?

Een ontzettend leuke en leerzame tijd, was tijdens mijn opdracht in de apotheek in de Schilderswijk in Den Haag. Het was heel interessant om in zo’n multiculturele wijk te werken. Met zowel de patiënten als met het apotheekteam. De dingen waar ik daar tegenaan liep zijn zo anders dan ik gewend was. Cultuurverschillen en de taalbarrière zijn daar dagelijks aan de orde. Om dit samen met de andere zorgverleners aan te pakken en te verbeteren, is heel leuk! De samenwerking met de huisartsen was ook superfijn.

De taalbarrière kan dus soms een extra uitdaging zijn?

Door de taalbarrière is het erg moeilijk om de uitleg over geneesmiddelen goed over te brengen aan de patiënt. Ondanks dat er in dat apotheekteam veel verschillende talen gesproken werden. Om daar een goed praktijkvoorbeeld van te geven; een patiënt gebruikt verschillende soorten bloeddruk geneesmiddelen. Zijn combinatie tablet voor de bloeddruk was niet leverbaar. Wel konden we de tablet splitsen. Na een uitgebreide uitleg, nam de patiënt de tabletten mee naar huis. Een paar weken later kwam er een boos telefoontje van de huisarts, dat zijn bloeddruk compleet ontregeld was. Bleek deze patiënt de tabletten niet genomen te hebben. Hij had van een andere tablet zelf de dosering opgehoogd. Dit soort situaties zijn dus lastig en daarin speelt de taalbarrière een grote rol.

Hoe is dat afgelopen?

De huisarts heeft de medicatie van deze patiënt flink gesaneerd om van daaruit weer te gaan opbouwen. Dat bleek niet nodig, want na het saneren bleek de bloeddruk perfect. Dat was heel wonderlijk!

Wat is dan de beste zorg in deze situatie?

In dit geval is het de vraag of het splitsen van de combinatietablet wel het beste was voor deze patiënt. Achteraf is het antwoord op deze vraag heel duidelijk! Zorg op maat is zo belangrijk.

“Ik probeer binnen mijn mogelijkheden goede zorg te leveren”

 

Wat is je grootste ergernis?

Ik heb er moeite mee wanneer mijn verantwoordelijkheid als apotheker, mijn professionele autonomie overruled. Dat raakt mij en irriteert mij. Er moet duidelijk zijn wat je van elkaar verwacht en wanneer je tevreden bent over elkaar. Dat geldt voor de samenwerking met mijn team, maar ook voor de mensen waar ik voor werk. Afspraken nakomen vind ik belangrijk. Ik probeer binnen mijn mogelijkheden goede zorg te leveren. Wanneer er getrokken wordt aan mijn mogelijkheden, dan komt goede zorg in het geding. Dat vind ik erg vervelend.

Wanneer mensen geen vertrouwen in je hebben?

Ja, dat vind ik belangrijk. Laatst had ik een patiënt aan de balie. Hij wilde exact weten in welke wet bepaalde regels stonden. Dat vind ik echt te ver gaan. Vertrouwen zit er ook in, dat ik bepaalde rugdekking krijg van bovenaf. Zoals nu bij BENU, een fijne plek, daar voel ik dat. Ik krijg het vertrouwen om aan de slag te gaan in deze apotheek. Bijvoorbeeld om het digitaal werken te introduceren in deze apotheek.

Waar haal jij je inspiratie uit?

Ik heb geen farmaceutisch idool . Ik kom geregeld interessante mensen tegen of ik maak inspirerende situaties mee, waar ik dingen uithaal. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor de KennisConnect training ‘Consultvoering’, die jullie laatst bij ons in de apotheek hebben gegeven. Daar heb ik echt hele mooie dingen uit opgepikt.

Wat maakt je gelukkig?

Lekker cliché wat ik nu ga zeggen. Mijn gezin, we zijn allemaal gezond en kunnen leuke dingen doen. Ik heb geen hoger doel, hoewel ik mezelf niet altijd op dezelfde plek als apotheker zie werken. Ik heb niet echt een grote droom, maar ik ben niet ambitie loos hoor!

“Het moet niet zo zijn dat je alleen maar aan het geven bent, want dan raak je uit balans”

 

Plezier maken?

Ja, met plezier naar mijn werk gaan en voldoening krijgen uit wat ik doe. Op het moment dat mijn werk veel energie kost, gaat het niet goed. Het is een balans tussen wat ik geef en wat ik krijg. Af en toe een beetje meer geven dan krijgen, dat is niet erg. Maar het moet niet zo zijn dat je alleen maar aan het geven bent, want dan raak je uit balans. Dan is het werkplezier weg. Dat werkt privé ook door. Dat hangt allemaal met elkaar samen.

Wat wil je de lezer meegeven?

Zorg ervoor dat je prettig met elkaar samenwerkt in een fijne sfeer. Op die manier kun je de beste zorg leveren. Daar sta ik voor! Wil jij ook met jouw apotheek en team aan de slag met de training ‘Consultvoering’? Of een van onze andere teamtrainingen? Bekijk deze dan snel. Wij denken graag met je mee voor de best passende training, aansluitend bij jouw wensen en behoeften.

Arjan Boekweg
Interview met expert Ralph de Backer
Interview met expert Ralph de Backer 800 800 KennisConnect

“Zorg leveren is voor mij dat mensen krijgen wat ze nodig hebben”

Ralph de Backer (36) maakt graag anderen beter. Dat is een belangrijke drijfveer voor hem. Hij is opgeleid tot openbaar apotheker en werkzaam als opleidingscoördinator bij de KNMP. Onlangs is hij gestart met zijn promotieonderzoek over grondslagen van het systemische gedachtegoed. Die interesse is gewekt tijdens zijn eigen burn-out. Zijn coach heeft hem destijds geleerd om naar het grote geheel te kijken; naar hoe werk en privé zich tot elkaar verhouden. Dat heeft hem enorm geholpen en gemotiveerd om zich hier verder in te verdiepen.   

Wie ben je?

Ik ben Ralph, dat is het kortste antwoord. Nu zitten daar heel veel lagen onder, een soort ui die je kan afpellen. Afhankelijk van de situatie heb je bij mij met een bepaald deel van die ui te maken. Ik heb allerlei rollen: ik ben vader, zoon, vriend, echtgenoot, werknemer. Daarnaast heb ik een diepere laag van gedachten, mijn overtuigingen. Die overtuigingen bevinden zich als het ware ‘onder water’ en komen niet altijd direct in deze rollen naar voren.

Als je de ui verder afpelt, wie zien we dan?

Dan kom je bij het wezenlijke van het zijn van iemand. Ik ben iemand die graag anderen beter maakt, dat is voor mij een hele belangrijke drijfveer. Die zorg voor een ander levert mezelf ook wat op; ik vind het leuk en ik groei daarvan. Ik ben van nature heel nieuwsgierig en vind het fantastisch om mezelf te blijven ontwikkelen. Ik stel mezelf regelmatig de vraag; wat levert het mij op als ik anderen mensen beter maak? Dat vind ik zo interessant.

Waar gaat jouw hart sneller van kloppen?

Ik vind het ontzettend leuk om met een groep mensen van gedachten te wisselen over persoonlijke ontwikkeling. Hoe ontwikkel je je? Wat kan ik je aanreiken en wat ga jij daar vervolgens zelf mee doen? In een soort loop komen, waarbij je iedere keer weer terugkomt bij jezelf. Zo blijft het balletje als het ware rollen en kom je verder. Dan gaat het stromen!

Is dat zowel privé als werk?

Zeker in mijn werk, maar ook privé. Ik vind het heel gaaf dat mijn middelste zoon soms het naadje van de kous wil weten. Dat vind ik zo mooi aan kinderen. Ze vragen automatisch door. Wat er dan op gang komt is zo mooi! Privé kan ik ook lekker oppervlakkig zijn hoor J

Wat is jouw expertise?

In mijn rol als openbaar apotheker vind ik het gebied van de geestelijke gezondheidszorg erg interessant. Dus wat gebeurt er met een bepaald molecuul als deze door de bloed-hersen-barrière gaat? Wat verandert er dan in iemands gedrag en beleving? Bedoeld en onbedoeld.

Er hangen veel stigma’s aan mensen die bekend zijn in de GGZ. Ik ben van mening dat je deze doelgroep mensen moet behandelen als mens, dus net als ‘iedere’ patiënt. Dat gebeurt helaas niet altijd. De menselijk maat bij deze doelgroep is enorm belangrijk. Ik vind het belangrijk dat ook deze mensen hulp krijgen die bij hen en hun behoeftes aansluit. Niet iedereen is gebaat bij hetzelfde.

Je bent werkzaam bij de KNMP als opleidingscoördinator, wat doe je precies?

Ik mag me daar bezighouden met de ontwikkeling van de ontwikkeling. Ik ben bezig met de vervolgopleiding voor een medisch specialisme, dat van openbaar apotheker. Dat voelt als een grote uitdaging én verantwoordelijkheid. Ik heb de luxepositie dat ik samen met mensen uit het veld mag uitzoeken hoe die opleiding eruit moet zien.

Welke ontwikkeling zien we in het veld ontstaan en hoe anticiperen we daarop? De opleiding moet aansluiten op de praktijk, het moet meegroeien met de huidige ontwikkelingen. Heel uitdagend! Daarnaast ben ik ook bezig met de ontwikkeling van de apothekers in opleiding en de opleiders die hen begeleiden. Ook houd ik me bezig met de docenten die betrokken zijn bij het centrale onderwijs en vaak ook een rol spelen bij toetsing. Zo ben ik betrokken bij de hele cirkel. Dat voelt bijna als ‘van mijn hobby mijn werk gemaakt’.

Kun je jouw rol als systemisch coach hier ook in kwijt?

Absoluut! Ik werk met apothekers. Die zijn ontzettend analytisch opgeleid en houden van details. Maar soms is het juist goed om ook naar het grotere geheel te kijken en de onderlinge verbondenheid binnen dit geheel. De beroepsgroep staat niet alleen op zichzelf, maar is afhankelijk van andere groepen en in ingebed in de maatschappij….. En dat is ook in mijn werk essentieel. Ik moet vooruitkijken, soms een aantal jaren vooruit. Waar wil de beroepsgroep naar toe en (hoe) sluit dat aan bij de visies van mensen die hier al iets over op papier hebben gezet? Ik moet daarbij de verbinding maken. Het systemisch gedachtegoed helpt me daar enorm bij!

Wat is het voordeel dat jij een situatie vanuit het systemisch gedachtegoed bekijkt?

Dat is best lastig uitleggen en kan misschien wat zweverig klinken. De essentie is dat je het grotere geheel ziet in plaats van alleen maar de details. Dat is wat ik iedereen gun!

Neem bijvoorbeeld een auto, daar kijken de meeste mensen heel systemisch naar. Als je systemisch naar een auto kijkt dan zie je de auto als een vervoersmiddel om van A naar B te gaan. Je bekijkt de auto ‘in z’n geheel’.  Je bekijkt niet het tandwieltje, zuigertje of elk ander component afzonderlijk om daar vervolgens de hele auto op te beoordelen.

In de ontwikkeling van geneesmiddelen beginnen we vaak andersom. Er wordt eerst gekeken op genetisch niveau. Naar mijn mening zou je de mens als geheel moeten bekijken en in haar context en daar de behandeling op baseren.

Jij hebt de opleiding tot systemisch coach gevolgd. Wat is de reden?

Tijdens mijn burn-out in 2017 ben ik bij een coach terecht gekomen. Zij heeft mij geleerd om naar het grote plaatje te kijken; naar hoe werk en privé zich tot elkaar verhouden. Dat heeft mij enorm geholpen. Ik heb geleerd dat werk niet alleen maar werk is, maar dat het verband houdt met de verschillende rollen die je als mens hebt. Zij raadde mij het boek ‘de fontein van Els van Stein’ aan, bij wijze van achtergrondinformatie. Alles wat ik las, kwam volkomen logisch op mij over. Ik wilde dat logische, verhelderende gevoel dat ik ervaarde ook anderen aan kunnen reiken.

In 2019 ben ik begonnen aan de opleiding systemisch coachen aan het Bert Hellinger Instituut. Dat was voor mij echt thuiskomen! Tijdens de opleiding heb ik vooral geleerd door te ervaren en te voelen. Ik heb me echt door de stroom mee laten meevoeren. Onderweg naar de kern van mijn identiteit. Dat heeft me zoveel gebracht. Na de opleiding ben ik meer boeken gaan lezen over het systemisch gedachtegoed. Toen is het een beetje doorgeslagen.

“Sta je jezelf toe iets niet te weten”

Welke les uit het systemisch gedachtegoed zou je apothekers mee willen geven?

Sta je jezelf toe iets niet te weten. Apothekers vinden over het algemeen dat ze alles moeten weten, overal een oplossing voor moeten hebben. Accepteer dat je gewoonweg niet alles kunt weten. Een ander punt wat ik aan wil snijden is het zorgen voor jezelf. Als zorgprofessionals geven we over het algemeen veel meer aan een ander dan aan onszelf.  We gaan voorbij onze eigen grenzen. Hoe zou het zijn als je kan geven vanuit je eigen plek? Want als jij op je plek staat en van daaruit geeft, dan kan het op veel meer plaatsen ontvangen worden.

Maar wat is dan je plek?

Dat is een hele goede vraag. Intuïtief voel je dat, maar in de waan van de dag gaan we daaraan voorbij. We staan niet graag stil bij dat oncomfortabele of vage rondom het ‘voelen’. Mijn tip: probeer hier eens bij stil te staan en vraag jezelf af ‘hé, wat gebeurt er nu?’ en zoek daarin de dialoog met mensen om je heen, waarbij je aangeeft dat je het ook niet helemaal weet. Dat helpt, biedt opening!

Kun je een voorbeeld noemen?

Jazeker. Zowel in werk als privé worden vaak onuitgesproken verantwoordelijkheden bij je neergelegd, waarvan je aanneemt dat het eenmaal zo is. Als je dit toetst, dan kan het best vaak nog kloppen ook. Maar accepteer je die verantwoordelijkheden dan ook? Ik heb als interim apotheker gewerkt waar mijn opdrachtgever mij verantwoordelijkheden toebedeelde die ik anders voelde. Ik voelde dit niet zo, ik voelde heel duidelijk waar mijn verantwoordelijkheid lag, waar ik ‘ja’ tegen kon zeggen en waartegen niet. De verantwoordelijkheid die hij mij toebedeelde kon ik er niet bij hebben, dat zou het ten koste van het andere gaan. Ik heb mijn opdrachtgever destijds laten weten; ‘als je me vraagt of ik hiervoor verantwoordelijkheid kan nemen, is het antwoord nee’.

Zo, dat is krachtig!

Ja, dat klopt, maar ik kon mijn antwoord beargumenteren en dat helpt voor mij: het was zo dicht bij mijzelf. Ik kan de volle verantwoordelijkheid nemen voor mijn antwoord. Een gevolg zou kunnen zijn dat de opdrachtgever en ik uit elkaar gaan. Dat is een risico. Vooraf heb ik besloten dat ik dat risico accepteer. Daar moet je rekening mee houden. Accepteer dat het antwoord ook nee kan zijn. Dat zeg ik ook regelmatig tegen mijn kinderen.

Gaf het jou verlichting? Was het een opluchting?

Ja zeker! Door te zeggen ‘nu ik weet wat je van mij vraagt, kan ik ook zeggen dat ik dat niet kan geven.’ Dat heeft mij veel energie oplevert en dat doet het in andere situaties nog steeds. Ook als je wel ‘ja’ kunt zeggen, trouwens.

Het dragen van een verantwoordelijkheid die niet van jou is, kost je heel veel energie. En of dat nu werkelijk zo is of dat jij dat zo voelt, dat maakt niet uit. Verantwoordelijkheid waar je volledig ja tegen kan zeggen, oftewel die je vol kan nemen, dat levert je energie op.

Ik kan me voorstellen dat mensen het systemisch gedachtegoed wat zweverig vinden.

Dit voorbeeld maakt het systemisch denken heel praktisch. Niet zo ongrijpbaar of zweverig.

Ik heb systemisch eigenlijk nooit als zweverig gezien. Ik vind het vooral heel menselijk. De Fontein, het boek van Els van Steijn, is een hele mooie metafoor om het systemisch denken uit te leggen.

Je gaat promoveren op het gebied van systemisch.

Ik ga op zoek naar de ‘basis’ om het in ieder geval voor mezelf wat minder zweverig te maken. En dan bedoel ik de uitleg. Daarbij heb ik de steun van mijn promotor (Sarah Durston) en co-promotor (Salome Scholtens) die ook die behoefte aan onderbouwing delen. Aanvankelijk wilde ik alleen een boek schrijven en was het een collega die me op het idee bracht van een promotie. Ik zag allerlei bezwaren en werd toch gestimuleerd de stoute schoenen aan te trekken. Nu ben ik natuurlijk blij dat ik dit heb gedaan.

Wat is dan het doel van je promotie?

Als je accepteert dat het systemische er is dan zou het helpend zijn om te kijken waar het op gebaseerd is. Wat was er voordat de systeemtheorie werd opgeschreven? Het idee is namelijk al heel oud. De eerste systemisch elementen zouden al door Herakleitos zijn opgemerkt. Ook Plato en Aristoteles bewogen zich al in die richting. Herakleitos’ uitspraak ‘alles stroomt’ klopt systemisch, want één van de dingen in het systemisch gedachtengoed is dat alles in beweging is.

Wie of wat is voor jou een inspiratiebron?

Ik heb er heel veel! Mensen om mij heen, zoals mijn kinderen bijvoorbeeld. Ik doe heel veel mensen tekort, wanneer ik er slechts een aantal zou noemen. Voor mijn promotie ben ik dan ook alvast begonnen met het dankwoord, omdat ik bang ben dat ik anders mensen vergeet.

Ik haal heel veel inspiratie uit muziek. Muziek kan mij tot in mijn kern raken.

Wat leuk dat je muziek noemt als inspiratiebron!

De band Muse vind ik heel inspirerend, daar heb ik al heel wat concerten van bezocht. Ik ben zelf opgegroeid met klassieke muziek. Pas toen ik zelf een radio had, leerde ik de popmuziek kennen. Het leuke is dat Muse hun inspiratie deels haalt uit klassieke werken. Ik haal ook veel inspiratie uit de werken van Iris Hond, pianiste. Zij heeft veel klassieke concerten gespeeld en componeert ook zelf.  Hoe zij muziek een eigen verhaal laat vertellen is heel bijzonder. Ook sopraan Katherine Jenkins vind ik prachtig. Zij weet echt de juiste snaar te raken. Echt muziek waar ik tijdens het werken aan bijvoorbeeld mijn proefschrift heel goed in de flow kom.

Wat is je grootste droom?

Eigenlijk is dat heel klein. Dat mijn kinderen gelukkig opgroeien en een gelukkig leven kunnen leiden.

Erken wat er is, dat maakt de wereld en jezelf een stuk mooier’

Wat wil je de lezer meegeven?

De moeilijkste opgave en tegelijktijdig het grootste cadeau: ‘om werkelijk te erkennen wat er is.’ Dat is niet beslist niet makkelijk, maar als je dat lukt maakt het je beleving van de wereld en van jezelf een stuk mooier.

Ralph geeft samen met Marlies de Masterclass systemisch werken in de zorg voor (ziekenhuis)apothekers. Aan de slag met werk- privé balans, patronen en jezelf. Een masterclass van 3 dagen met 21 accreditatiepunten. Kijk hier voor meer informatie.

Wij gebruiken cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.